Հարցազրույց

Մայիս 16, 2017 10:03

Երվանդ Բոզոյան․ «Եթե մեր կամքով չգնանք փոփոխությունների, փոփոխություններ մեզ կպարտադրի Ադրբեջանը»

Երվանդ Բոզոյան․ «Եթե մեր կամքով չգնանք փոփոխությունների, փոփոխություններ մեզ կպարտադրի Ադրբեջանը»

«Փաստ» օրաթերթի հարցազրույցը քաղաքագետ Երվանդ Բոզոյանի հետ․

–Պարո՛ն Բոզոյան, ավարտվեցին մեր երկրի հիմնական ընտրությունները՝ և՛ խորհրդարանի, և՛ Երևանի ավագանու: Մենք ինչպիսի՞ Հայաստանում ենք ապրելու արդեն:

–Հարկավոր է ավելի խորքային վերլուծություն անել, որպեսզի այդ հարցի պատասխանն իմանանք: Բայց և ունենք հետևյալ փաստը` այսօր Հայաստանում քաղաքական վերնախավ, հատկապես ընդդիմադիր վերնախավ, որպես այդպիսին, այլևս գոյություն չունի: Այդ վերնախավը այս ընտրությունների ժամանակ հիմնականում պայքարում էր ոչ թե իշխանության, այլ միմյանց դեմ: Արդյունքում արձանագրեց անփառունակ ավարտ:

Եվ կարելի է ասել, որ այսօր հասարակության մեջ ոչ միայն վստահություն չկա իշխանության, այլ նաև չկա, այսպես կոչված, ընդդիմադիր վերնախավի նկատմամբ: Այս մարդիկ այլևս բարոյական իրավունք չունեն հայտ ներկայացնելու և Հայաստանի ապագայի ու նրա հիմնախնդիրների մասին խոսելու:

–Ուժերի այս դասավորվածության մեջ ժողովուրդը որտե՞ղ է գտնվում, նրան ի՞նչ տեղ հատկացնենք:

–Քաղաքագիտության մեջ ժողովրդին մեղադրելը նույնն է, թե լինել անմեղսունակ: Որովհետև բնակչությունը դառնում է ազգ, եթե նրան ուղղորդում են քաղաքական վերնախավը և սեփական երկրի մտավորականությունը: Այդպես է եղել մշտապես, բոլոր ժամանակներում: Ըստ էության, Խորհրդային Հայաստանում ժողովրդին ուղղորդում էր այն ժամանակվա հայ մտավորականությունը: 1988–ի շարժման ժամանակ` արդեն ձևավորված նոր մտավորականությունն ու քաղաքական վերնախավը:

Իսկ այսօր, երբ ժողովուրդը լյունպենացված վիճակի մեջ է, նրան մեղադրելը կատարյալ անբարոյականություն է: Հասարակ մարդն ուղղորդվող երևույթ է ընդհանրապես ողջ աշխարհում: Այսպես է և՛ Միացյալ Նահանգներում, և՛ Ֆրանսիայում, և՛ Ռուսաստանում, և՛ ամենուր:

Եվ երբ մեր երկրի քաղաքական վերնախավը կատարյալ սնանկ դուրս եկավ և արդեն իր մեղքերը փորձում է գցել ժողովրդի վրա, մի բան է ցույց տալիս, թե ինչպիսի ողբերգական վիճակի մեջ է այսօր գտնվում մեր երկիրը:

–Ձեր առաջին ասածից կարո՞ղ ենք եզրակացնել, որ, բոլոր հանգամանքներով հանդերձ, ներկա իշխանությունը լեգիտիմ է: Հասարակության աչքում էլ է այն լեգիտիմ:

–Հայաստանում այսօր առաջացել է վակուումային իրավիճակ: Որտեղ փոփոխությունները եթե լինեն էլ, կարող են լինել միայն իշխանության կողմից: Իսկ կլինի՞ այդ փոփոխությունը, թե ոչ, ես դժվարանում եմ ասել:

–Կարո՞ղ ենք ասել` մեր երկրում ընդդիմությունը, որպես քաղաքական վերնախավի բաղկացուցիչ, վերացավ, որովհետև իշխանությունը երկիրը տարավ ավտորիտար ճանապարհով:

–Ո՛չ: Ամբողջ աշխարհում էլ իշխող ուժերը փորձում են ձևավորել ուժեղ, եթե հնարավոր է, անգամ ավտորիտար իշխանություն: Ցանկացած իշխանություն ցանկանում է ամրապնդել ինքն իրեն` թուլացնելով ընդդիմությանը: Իսկ քաղաքական ընդդիմադիր վերնախավն այն բանի համար է, որպեսզի ձևավորի խնդիրներ ու փորձի կանխել իշխանության այդ ընթացքը:

Եվ այն ընդդիմությունը, որը զբաղված է ամեն ինչով, բացի տվյալ խնդրով, իրավունք չունի խոսել Հայաստանի ապագայի մասին: Սա միանշանակ է: Այնպես որ, մեղադրել իշխանությանն ավտորիտարիզմի մեջ նույնն է, թե մեղադրել մարդուն, ով շարժվում է իր շահերի համաձայն:

–Այս իրավիճակից ինչպե՞ս կարող ենք դուս գալ. ելքը ո՞րն է: Կամ որ նույնն է` ինչպե՞ս կարելի է ժողովրդին կենսունակության լիցքեր հաղորդել, ակտիվացնել հասարակությանը:

–Ժողովրդի մի մասն ինտուիտիվ հասկանում է, որ ինքը չունի քաղաքական վերնախավ: Եվ կամաց–կամաց թողնում է սեփական երկիրն ու գնում է ձուլվելու այլ երկրների մեջ, որովհետև այդ երկրներում կան կայուն վերնախավեր, քաղաքական–պետական համակարգեր, որոնց պայմաններում կարող են նորմալ ապրել:

Իսկ այն մասը, որը դեռևս չի կարողացել գնալ Հայաստանից, սպասողական վիճակի մեջ է, փորձում է հասկանալ, թե ինչ է իրեն սպասվում:

Ըստ էության, ելքը հետևյալն է` կա՛մ իշխանության մեջ կհայտնվեն մարդիկ, ովքեր կփորձեն փոփոխությունների ծրագիր առաջարկել և Հայաստանը տանել ռեալ փոփոխությունների ուղով, կա՛մ դա տեղի չի ունենա, և մեր երկիրը կդոփի տեղում: Եվ արդեն նոր ահաբեկիչներ հանդես կգան ու կփորձեն ժողովրդի անունից իրենց քայլերն անել: Բայց ընդունենք, որ մարդկության պատմության մեջ լուսավոր ահաբեկիչներ շատ չեն եղել: Հիմնականում ահաբեկչությունը բացասական դեր է կատարում:

Մյուս տարբերակն էլ այն է, որ եթե իշխանությունը փոփոխություններ չառաջարկի, ապա այդ փոփոխությունը մեզ կպարտադրի հարևան Ադրբեջանը` իր նոր ռազմական գործողություններով: Եվ Հայաստանն ու Արցախը կունենան լրջագույն կորուստներ: Եվ այս ամենի հետևանքով կառաջանա նոր իրավիճակ: Ահա այս երեք տարբերակներն են, որ սպասում են հայ ժողովրդին:

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում։

Print Friendly and PDF

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Անդրանիկ Թևանյան․ «Պետք է նույնիսկ տեսականորեն բացառել սերժսարգսյանական ռեժիմի վերակենդանացումը» (տեսանյութ)

Անդրանիկ Թևանյան․ «Պետք է նույնիսկ տեսականորեն բացառել սերժսարգսյանական ռեժիմի վերակենդանացումը» (տեսանյութ)

Մայիս 20, 2018 11:30 «Առանց քաղբանտարկյալների ազատ արձակման՝ արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների լեգիտիմությունը կտուժի»:
Գարեգին Չուգասզյան․ «Հեղափոխական բոլոր ուժերը պետք է ուղղվեն դատաիրավական համակարգի կազմաքանդմանը» (տեսանյութ)

Գարեգին Չուգասզյան․ «Հեղափոխական բոլոր ուժերը պետք է ուղղվեն դատաիրավական համակարգի կազմաքանդմանը» (տեսանյութ)

Մայիս 18, 2018 23:30 «Այն ամբողջությամբ գտնվում է հին ուժերի ռեժիմի ձեռքում․ իրավական լուծումները չեն կարող բավարար լինել, եթե չկա քաղաքական ճնշում»։
Քաղաքագետ․ «Քաղբանտարկյալները պետք է ազատ արձակվեն և մասնակցեն արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններին»

Քաղաքագետ․ «Քաղբանտարկյալները պետք է ազատ արձակվեն և մասնակցեն արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններին»

Մայիս 13, 2018 22:31 «Որպեսզի քաղաքական ներկապնակն ավելի օբյեկտիվ պատկեր ունենա»։
Անդրանիկ Թևանյան. «Հեղափոխությունը չի ավարտվել. միջանկյալ փուլ է» (տեսանյութ)

Անդրանիկ Թևանյան. «Հեղափոխությունը չի ավարտվել. միջանկյալ փուլ է» (տեսանյութ)

Մայիս 11, 2018 01:30 «Պոլիտէկոնոմիա» հետազոտական ինստիտուտի տնօրեն Անդրանիկ Թևանյանը հյուրընկալվել է «Ուրվագիծ» հաղորդաշարին:
Նիկոլ Փաշինյանի մամուլի ասուլիսը Ստեփանակերտում (տեսանյութ)

Նիկոլ Փաշինյանի մամուլի ասուլիսը Ստեփանակերտում (տեսանյութ)

Մայիս 09, 2018 17:16 Ամփոփել է օրը, պատասխանել լրագրողների հարցերին։
Գագիկ Ծառուկյան․ «Ամենակարևորը՝ հաղթանակը պահելն է» (տեսանյութ)

Գագիկ Ծառուկյան․ «Ամենակարևորը՝ հաղթանակը պահելն է» (տեսանյութ)

Մայիս 08, 2018 11:55 «Պետք է կարողանանք ժողովրդի սպասումներն իրականություն դարձնել»։
Արմեն Մարտիրոսյան․ «Սամվել Բաբայանը քաղբանտարկյալ է»

Արմեն Մարտիրոսյան․ «Սամվել Բաբայանը քաղբանտարկյալ է»

Մայիս 07, 2018 20:20 «Ստեփան Գրիգորյանի մասով երևի շփոթմունք է եղել»:
ՀՀԿ-ն պատրաստ է լինել ընդդիմություն (տեսանյութ)

ՀՀԿ-ն պատրաստ է լինել ընդդիմություն (տեսանյութ)

Մայիս 07, 2018 15:50 Պատրաստ են տեսնել և գնահատել դրականը, իսկ բացասականի դեպքում՝ քննադատել։
Նաիրա Զոհրաբյան․ «Հույս ունենք` անակնկալ չի լինի» (տեսանյութ)

Նաիրա Զոհրաբյան․ «Հույս ունենք` անակնկալ չի լինի» (տեսանյութ)

Մայիս 03, 2018 13:20 Ցանկացած քաղաքական ուժ պետք է հարգի իր խոսքը:
Նիկոլ Փաշինյան. «Մենք բոլոր սցենարներին պատրաստ ենք» (տեսանյութ)

Նիկոլ Փաշինյան. «Մենք բոլոր սցենարներին պատրաստ ենք» (տեսանյութ)

Մայիս 02, 2018 11:48 «Համաժողովրդական շարժումը չի կարող չհաղթել»,-նշել է նա։
Գագիկ Ծառուկյանը խորհրդարանում էր (տեսանյութ)

Գագիկ Ծառուկյանը խորհրդարանում էր (տեսանյութ)

Մայիս 01, 2018 11:24 «Ես հարգում եմ իմ ժողովրդին, իմ ժողովրդի որոշումը»։
Փաշինյան․ «Խնդիրը արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների ժամկետներն են»

Փաշինյան․ «Խնդիրը արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների ժամկետներն են»

Ապրիլ 29, 2018 18:23 «Մտածում ենք` 2 ամսվա ընթացքում տեղի ունենան, բայց այս թեման քննարկելի ենք համարում»:
Գագիկ Ծառուկյան․ «Մենք թեկնածու չենք առաջադրելու» (տեսանյութ)

Գագիկ Ծառուկյան․ «Մենք թեկնածու չենք առաջադրելու» (տեսանյութ)

Ապրիլ 28, 2018 20:18 «Դա ժողովրդի հաղթանակն է և մենք պաշտպանելու ենք ժողովրդի ներկայացրած թեկնածուին»։
Կարեն Կարապետյանի հարցազրույցը SHANTNEWS-ին (տեսանյութ)

Կարեն Կարապետյանի հարցազրույցը SHANTNEWS-ին (տեսանյութ)

Ապրիլ 27, 2018 19:10 Նա անդրադարձել է ստեղծված ներքաղաքական լարված իրավիճակին։