Քաղաքական

Մարտ 12, 2018 15:23

Ժամանակն է ճանաչել Լեռնային Ղարաբաղը․ Ջոն Էվանսի հոդվածը՝ The National Interest-ում

Ժամանակն է ճանաչել Լեռնային Ղարաբաղը․ Ջոն Էվանսի հոդվածը՝ The National Interest-ում

The National Interest ամերիկյան վերլուծական հանդեսում լույս է տեսել 2004–2006թթ․ Հայաստանում ԱՄՆ-ի դեսպան Ջոն Էվանսի հոդվածը՝ «Կանտեսի՞ արդյոք Թրամփը Լեռնային Ղարաբաղի նախագահի այցը» վերնագրով։ Դեսպանը գրում է, որ չնայած չճանաչված լինելու հանգամանքին՝ Արցախը կառուցել է գործուն ժողովրդավարություն, որն ունակ է վարել միջպետական հարաբերություններ։ Էվանսի համոզմամբ՝ ժամանակն է, որ միջազգային հանրությունն ազգերի ընտանիք ընդունի Արցախը։ Դեսպանը հոդվածը սկսում է՝ պատմելով 451թ․ պարսկական կայսրության դեմ հայերի մղած պայքարի մասին ու նշում, որ չնայած պարտությանը՝ հայերը պահպանեցին իրենք քրիստոնեական հավատքը՝ այն համարելով հաղթանակ։ Հոդվածը կրճատումներով, թարգմանաբար ներկայացված է ստորև.

2018թ․ փոքր, բայց վճռական հայկական ժողովրդավարական հանրապետությունը՝ Լեռնային Ղարաբաղը (կամ Արցախը, ինչպես հայերն են այն անվանում) գոյապայքար է մղում՝ դիմագրավելով ռազմական առումով գերակա մի ուժի, որը փորձում է ոչնչացնել նրան։ Պրոֆեսոր Օդրի Ալստադն Ադրբեջանի մասին իր վերջին հոդվածում չի հիշատակել Լեռնային Ղարաբաղը, սակայն պետք է դա աներ, քանի որ ճչանաչված այդ պետության քաղաքացիների բարդ դրությունը մարդու իրավունքների լուրջ ոտնահարում է։

Այս շաբաթ ժողովրդավարական ճանապարհով ընտրված՝ Արցախի նախագահ Բակո Սահակյանն այցելելու է Վաշինգտոն։ Նա ընդունելության չի արժանանալու վարչակազմի կողմից, մասամաբ, որովհետև ԱՄՆ-ը լուռ է այն հարցում, թե արդյոք Արցախը պետք է ի վերջո անկախ լինի Ադրբեջանից, որին կցվել էր 1921թ․ Իոսիֆ Ստալինի ձեռքով։

Վաշինգտոնը չի ճանաչում Արցախը, իրականում դեռ ոչ մի երկիր չի ճանաչում, սակայն Սահակյանի նախորդը, որն այցելել էր Վաշինգտոն 1999-ին և 2002-ին, աշխատանքային հանդիպումներ էր ունեցել Պետքարտուղարության պաշտոնյաների հետ: Վաշինգտոնում կա Լեռնային Ղարաբաղի/ Արցախի ոչ պաշտոնական ներկայացուցիչ։

Այս այցի շրջանակում Սահակյանը պետք է սահմանափակվի Կոնգրեսում կայանալիք հանդիպումներով և Ազգային շահերի կենտրոնում մասնավոր ճաշով։

Միացյալ Նահանգները Ֆրանսիայի և Ռուսաստանի հետ ավելի քան 20 տարի է՝ միջնորդ է Լեռնային Ղարաբաղի և Ադրբեջանի միջև վեճի կարգավորման գործընթացում։ Չնայած ԵԱՀԿ-ի հովանու ներքո այս բանակցությունները դեռ կարգավորման չեն հանգեցրել, Ղարաբաղի ժողովուրդը կառուցել է ծաղկուն ժողովրդավարություն՝ հիմնված շուկայական սկզբունքների, ազատ և արդար ընտրությունների և մարդու իրավունքների հանդեպ հարգանքի վրա։

[...]

2016թ․ ապրլյան պատերազմից հետո՝ հուլիսին, անձամբ եմ տեսել, որ Լեռնային Ղարաբաղի ժողովուրդն ու փաստացի իշխանությունները կառուցել են գործուն ժողովրդավարություն՝ չնայած աշխարհի կողմից չճանաչված լինելու հանգամանքին։

Նրանք ունեն Մոնտեվիդեոյի կոնվենցիայում ամրագրված՝ պետության բոլոր հատկանիշները, բացի վերջինից՝ միջպետական հարաբերություններ վարելու ունակությունից։ Իրականում ունակությունն էլ ունեն, սակայն զրկված են դրա հնարավորությունից։ Ադրբեջանը պատժում է յուրաքանչյուրի, ով այցելում է Ղարաբաղ առանց իր համաձայնության, ինչպես օրինակ, օպերային երգչուհի Մոնսերատ Կաբալյեն է, հայտնի հաղորդավար Էնթոնի Բուրդեյնը, Washington Post-ի սյունակագիր Դևիդ Իգնեյշսը և շատ ուրիշներ, ովքեր այժմ Բավքի «սև ցուցակում են»։ Ես ինքս եմ այդ ցանկում։

Վերջերս Բրյուսելում հավաքված միջազգային իրավունքի փորձագետների համաձայն՝ ազգերի ինքնորոշման իրավունքը գերակա է տարածքային ամբողջականության սկզբունքի հանդեպ, որին կարելի է հղում անել միայն արտաքին սպառնալիքի դեպքում, այսինքն՝ պաշտպանելով պետությունը արտաքին սպառնալիքներից, այլ ոչ թե խոչընդոտել ներքին փոքրամասնության իրավունքների իրացմանը։

[...]

Ժամանակն է, որ միջազգային հանրությունն ընդունի Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը՝ Արցախը, ազգերի ընտանիք։ Ինչպես վերջերս Եվրախորհրդարանում նշեց Արցախի փոխարտգործնախարար Արմինե Ալեքսանյանը, «Ղարաբաղը երկիր է, ոչ թե հակամարտություն»։

Արցախի ժողովուրդն ուզում է պարզապես ապրել խաղաղ և ազատ։ Չնայած Արցախի Հանրապետության կարգավիճակը վերջնականապես որոշված չէ՝ արցախցիներն ունեն և պետք է վայելեն նույն իրավունքները, ինչ մենք բոլորս և չպետք է մեկուսացվեն մարդկության կողմից։

Աղբյուրը՝ civilnet.am

Print Friendly and PDF

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Վարուժան Ավետիսյան․ «Սասնա Ծռերի մեթոդը հուրն է, Նիկոլ Փաշինյանինը՝ ջուրը»

Վարուժան Ավետիսյան․ «Սասնա Ծռերի մեթոդը հուրն է, Նիկոլ Փաշինյանինը՝ ջուրը»

Հունիս 23, 2018 22:39 «2016 թ. Սասնա Ծռերի ապստամբության հուրը խանձեց հակառակորդի երախը»։
7 օր առաջնագծում. ձեռնարկվել է դիվերսիոն ներթափանցման փորձ

7 օր առաջնագծում. ձեռնարկվել է դիվերսիոն ներթափանցման փորձ

Հունիս 23, 2018 13:39 Նկատվել են սպառազինության և զինտեխնիկայի տեղաշարժեր:
ԱԱԾ-ում Առաքել Մովսիսյանին բացատրել են, թե որ դեպքում նա կարող է ազատվել պատասխանատվությունից (տեսանյութ)

ԱԱԾ-ում Առաքել Մովսիսյանին բացատրել են, թե որ դեպքում նա կարող է ազատվել պատասխանատվությունից (տեսանյութ)

Հունիս 22, 2018 20:40 Եվ նա հանձնել է Արցախյան ազատամարտի տարիներին ապօրինի կերպով ձեռք բերված և պահած զենքն ու ռազմամթերքը:
Խուզարկություններ են կատարվել ԵԿՄ Երևանի Կենտրոնի բաժանմունքում

Խուզարկություններ են կատարվել ԵԿՄ Երևանի Կենտրոնի բաժանմունքում

Հունիս 22, 2018 15:11 Հայտնաբերվել և առգրավվել է երկու օդամղիչ հրացան։
Իմ հարազատ ընկերներն էլ ինձ ճիշտ չեն հասկանում. Մանվել Գրիգորյան (տեսանյութ)

Իմ հարազատ ընկերներն էլ ինձ ճիշտ չեն հասկանում. Մանվել Գրիգորյան (տեսանյութ)

Հունիս 22, 2018 13:45 Հավատում է իրեն ու արդարադատությանը։
Արմավիրի քաղաքապետը հրաժարական է տվել (տեսանյութ)

Արմավիրի քաղաքապետը հրաժարական է տվել (տեսանյութ)

Հունիս 22, 2018 12:18 Հարցն այսօր կքննարկվի Արմավիրի ավագանու արտահերթ նիստում:
Առաքել Մովսիսյանն ազատության մեջ է (տեսանյութ)

Առաքել Մովսիսյանն ազատության մեջ է (տեսանյութ)

Հունիս 22, 2018 10:32 «Օրինական ճանապարհով ամեն ինչ ստուգել են, ամբողջ գյուղը տակնուվրա էր եղել, իմ կամքով ու օրենքով սահմանված կարգով ամեն բան հանձնել եմ ԱԱԾ-ին»։
Առաջին փոխվարչապետի գրասենյակի ղեկավարն ազատման դիմում է ներկայացրել

Առաջին փոխվարչապետի գրասենյակի ղեկավարն ազատման դիմում է ներկայացրել

Հունիս 22, 2018 10:22 Այդ պաշտոնին նշանակվել էր մայիսի 21-ին։
Առաքել Մովսիսյանը տեղափոխվել է ԱԱԾ (տեսանյութ)

Առաքել Մովսիսյանը տեղափոխվել է ԱԱԾ (տեսանյութ)

Հունիս 21, 2018 21:55 ԱԱԾ-ն գործողություններ է իրականացրել նրա տանը։
Ադրբեջանական զինուժի առաջխաղացում կա, բայց ոչ՝ ի վնաս հայկական դիրքերի․ ՊՆ խոսնակ (տեսանյութ)

Ադրբեջանական զինուժի առաջխաղացում կա, բայց ոչ՝ ի վնաս հայկական դիրքերի․ ՊՆ խոսնակ (տեսանյութ)

Հունիս 21, 2018 21:18 Դա նրանք արել են բացառապես սեփական տարածքներում։
Վերաքննիչ դատարանը մերժեց դատախազի բողոքը. Մասիսի քաղաքապետը կմնա ազատության մեջ

Վերաքննիչ դատարանը մերժեց դատախազի բողոքը. Մասիսի քաղաքապետը կմնա ազատության մեջ

Հունիս 21, 2018 21:05 Մեղադրվում է Էրեբունիում ապրիլի 22-ին զանգվածային անկարգություններ կատարելու և կազմակերպելու մեջ։
Փաշինյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է

Փաշինյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է

Հունիս 21, 2018 20:42 Վարույթը կարճվել է՝ հանցակազմի բացակայության հիմքով: