Կարծիք

Հունիս 01, 2019 08:20

Կիրականանա՞ն արդյոք «Գազպրոմի» երազանքները Վրաստանում

Կիրականանա՞ն արդյոք «Գազպրոմի» երազանքները Վրաստանում

Բան չմնաց: Ընդամենը երկու ամիս հետո կհրապարակվեն անցած տարվա տնտեսական ցուցանիշները: Այդ ժամանակ էլ կիմանանք, թե ինչ պատկեր է արձանագրվել գազի ներմուծման ոլորտում: Քիչ թե շատ պաշտոնական տվյալը վերաբերում է 2018թ. առաջին կեսի ներմուծումներին: Նշվում էր, որ 2017թ. համեմատ՝ ներմուծումը պակասել է յոթ տոկոսով: Աշնան կողմ համեմատությունն ավելի մեծ տարբերություն էր արձանագրել` 13.6 տոկոս: Գազի ներմուծման և արտադրված էլեկտրաէներգիայի ծավալների կրճատումը բավական ստույգ տեղեկատվություն է տնտեսության իրական հատվածի (մեր պարագայում՝ նաև ջեռուցման շրջանում բնակչության վճարունակության) մասին:

Տնտեսական զարգացումների նախարարն էր ասում, որ մեկ շնչի հաշվով արտադրված (կարելի է ավելացնել` նաև սպառված) էլեկտրաէներգիայի հաշվով Հայաստանը չի կարելի համարել տնտեսապես զարգացած երկիր: Բայց միշտ էլ մեր տնտեսության թվերը հնարավոր է համեմատել տարածաշրջանի երկրների նման ցուցանիշների հետ: Այս պարագայում խնդիրը համարյա պարզագույն է: Հարևան Իրանն ու Ադրբեջանն էներգակիր արտահանող երկրներ են: Հետևաբար, նրանց հետ համեմատվելը իմաստազուրկ է: Միակը մնում է Վրաստանը: Բոլորովին զարմանալի չէ, որ այս երկրում տվյալները մանրամասն հաշվարկվել ու հրապարակվել են:

2018թ. վրաց ներմուծումները կազմել են մոտ 2 մլրդ 560 մլն խմ: Հայտնի է, որ մեր հարևանները գազ ներմուծում են Ադրբեջանից: Դրան, իհարկե, հարկավոր է գումարել իրենց երկրով Հայաստան առաքվող գազի 10 տոկոսի չափով ծավալ: Հենց այդքան է ռուսական «Գազպրոմից» Վրաստանը ստանում տարանցիկ առաքում ապահովելու համար: Սակայն այս տարի պարզվեց, որ վրաց-ռուսական բանակցությունների արդյունքում որոշվել է, որ Վրաստանը կվճարի ստացած գազի դիմաց: Հասկանալի է այն պատճառով, որ տրանզիտի 10-տոկոսանոց մասնաբաժինն արդեն չի բավականացնում աճող վրացական տնտեսությանը: Պաշտոնապես հայտարարվել են անգամ վրաց տնտեսության ակնկալիք ծավալները: Տոկոսային թվերով պատկերն այսպիսին է` գազի սպառումը 2019-ին հինգ տոկոս ավելանալու է: Խոսքն ընդհանուր սպառման մասին է: Զուտ ադրբեջանական գազի ներմուծումն ավելի շատ է ավելանալու` յոթ տոկոս: Ռուսաստանից ներդրումների չափաբաժինը փոքր մնալով՝ միևնույնն է՝ թռիչքային աճ է արձանագրելու:

2018թ. Վրաստանը ներմուծել է ընդամենը վեց մլն խմ (այս թիվը մինչև պաշտոնական թվերի հրապարակումը հնարավորություն կտա հաշվարկել Հայաստանի ներմուծումների ծավալը: Մոտավորապես, իհարկե) գազ: Սակայն այս տարի վրաց ներդրումների ծավալն ավելանալու է 24 անգամ: 2019թ. ընթացքում մեր հարևանները ՌԴ-ից մոտ 144 մլն խմ գազ են ներմուծելու: Ավելին՝ հայտնի է, որ այդ ծավալից մոտ 95.5 մլն խմ–ն բաժին է ընկնելու հոկտեմբեր-դեկտեմբեր ամիսներին: Փաստորեն, այս երկրի տնտեսական ղեկավարությունը կանխատեսում է, որ աճող տնտեսության պարագայում աշնանը (ջեռուցման սեզոնին) նախորդ տարիների տեմպով մատակարարվելու դեպքում գազը բնակչությանը չի բավականացնելու: Նախանձելի որակի պլանավորում-կառավարում է: Ընդ որում, պետք է նաև արձանագրել, որ ՌԴ տնտեսական հարաբերությունների քիչ թե շատ «կարգավորումը» երկրի քաղաքական ուժերի կողմից միանշանակ չի ընկալվում:

«Գազպրոմը» ակտիվացել է վրացական գովազդային շուկայում: Արդյունքում՝ «Եվրոպական Վրաստան» կուսակցության պատգամավորները գովազդի օրենքի վերանայման նախագիծ են առաջ քաշել: Եթե այն ընդունվի խորհրդարանում, ապա ՌԴ իշխանությունների հետ կապված անձանց ու կազմակերպություններին կարգելեն վրացական լրատվամիջոցներում գովազդ տեղադրել կամ հանդես գալ որպես հաղորդումների հովանավոր: Ահա այպիսի փուլում են վրաց-ռուսական «գազային» հարաբերությունները:

Ստիպված եմ կրկնվել` Ադրբեջանի պարագայում այս թեման պարզապես հետաքրքիր չէ: Փոխարենը՝ առաջարկում եմ ծանոթանալ այդ երկրի մասին «ամենաթոփ» տնտեսական տեղեկատվությանը. Ադրբեջանում լուրջ խնդիր կա POS-տերմինալների սպասարկման ոլորտում (խոսքը քարտով անկանխիկ վճարում ընդունող տերմինալների մասին է): Ադրբեջանի խորհրդարանի նախագահը հայտարարել է, որ երկրում քարտով աշխատավարձ ստացողները չեն կարողանում խանութներից գնումներ կատարել: Լուրը, բնականաբար, ահագին «աշխուժություն» է առաջացրել տեղի մամուլում ու սոցցանցերում. խորհրդարանական պատգամավորները կանխիկ չունեն: Կարծեմ՝ համարյա նման դեպք հիշեցնող մի բան մի քանի ամիս առաջ մեր խորհրդարանականի հետ էր կատարվել:

Հոդվածս ավարտում եմ հնաոճ մակագրությամբ՝ «Մնանք մեր տնտեսության տվյալներին սպասելով»:

Արա Գալոյան

Տնտեսական մեկնաբան

Աղբյուրը՝ politeconomy.org

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Լուծումը կարող է լինել միայն կողմերից մեկի կապիտուլյացիան և զինաթափումը

Լուծումը կարող է լինել միայն կողմերից մեկի կապիտուլյացիան և զինաթափումը

Հուլիս 18, 2019 13:35 Սիրուն պատկերը Սովետում էր՝ քիրվայություն, ազգերի բարեկամություն, հետո սկսեցին հայերին վառել Սումգայիթում ու Բաքվում։
Ամբոխի ցասումի վրա իշխանության եկած խումբը չի կարող ազատվել ամբոխից

Ամբոխի ցասումի վրա իշխանության եկած խումբը չի կարող ազատվել ամբոխից

Հուլիս 18, 2019 13:16 Եթե էս ամբոխին ձեռքիցդ բաց թողնես, քո պես մեկ ուրիշը կհայտնվի և կանի նույնը, ինչ արիր դու։
Սա հեղափոխական Հայաստանի առաջին արյունն է

Սա հեղափոխական Հայաստանի առաջին արյունն է

Հուլիս 18, 2019 13:10 Որը, ցավոք, գնալով ավելանալու է։
Մեղավոր են բոլորը` բացի իշխանությունից

Մեղավոր են բոլորը` բացի իշխանությունից

Հուլիս 18, 2019 12:50 Իջևանում տեղի ունեցածը ամենաօրինաչափ և կոնկրետ շարունակականություն ունեցող պոռթկում էր։
Տո ոչ միայն տանկերից, այլ՝ իսկանդերով կխփի ժողովրդին

Տո ոչ միայն տանկերից, այլ՝ իսկանդերով կխփի ժողովրդին

Հուլիս 18, 2019 12:15 Եթե փորձեն փողոց փակելով իշխանության ձգտեն։
Բոլոր լիդերների տապալման պատճառը մեկն է

Բոլոր լիդերների տապալման պատճառը մեկն է

Հուլիս 18, 2019 12:05 Սկզբում պրոցեսը հանրության համար աննկատ է, հետո գալիս է անեկդոտների շրջանը, իսկ հետո բունտը։
Ցավում եմ, որ վարչապետի մոտ կոնկրետ քրեական գործեր են քննարկվում

Ցավում եմ, որ վարչապետի մոտ կոնկրետ քրեական գործեր են քննարկվում

Հուլիս 18, 2019 11:49 Ցավում եմ, որ նրան խաբում են քրեական գործերի քննության ընթացքի մասին։
Վուվուզելաշամպայնային ամբոխը գիլյոտինի տակ է դնելու իր սիրելի առաջնորդի գլուխը

Վուվուզելաշամպայնային ամբոխը գիլյոտինի տակ է դնելու իր սիրելի առաջնորդի գլուխը

Հուլիս 18, 2019 11:05 Նա միայն պայքար, բախում ու թշնամանք է մոտիվացնում։
Փաշինյանը լուծում չունի ՍԴ-ի հարցում, բայց...

Փաշինյանը լուծում չունի ՍԴ-ի հարցում, բայց...

Հուլիս 18, 2019 11:00 Հարցազրույցը պոպուլիզմով ու 300.1 հոդվածը անընդհատ խախտելու կոչերով հեղեղված պատում էր:
Նիկոլն իր պոպուլիզմով ժողովրդին հասցրեց մոլորության

Նիկոլն իր պոպուլիզմով ժողովրդին հասցրեց մոլորության

Հուլիս 18, 2019 10:40 Սրա թիվ 1 պատասխանատուն Նիկոլ Փաշինյանն է ու սրա հետևանքների կրողն էլ է Նիկոլ Փաշինյանը:
Օրեցօր պարզվում է ողջ ճշմարտությունը

Օրեցօր պարզվում է ողջ ճշմարտությունը

Հուլիս 18, 2019 10:40 Ջրի երես են դուրս գալիս սուտն ու կեղծիքը։
Չի՛ կարելի ժողովրդի դեմ գնալ ու օրինականություն պաշտպանել

Չի՛ կարելի ժողովրդի դեմ գնալ ու օրինականություն պաշտպանել

Հուլիս 18, 2019 09:39 Վաղը ձեր մեջքին ոչ մի ոստիկան չի կանգնի։
Նիկոլը համառորեն չի հասկանում, որ տանկերը Երևան մտցնելն էլ ամեն մեկի բանը չէ

Նիկոլը համառորեն չի հասկանում, որ տանկերը Երևան մտցնելն էլ ամեն մեկի բանը չէ

Հուլիս 18, 2019 09:22 Դրա համար պետք է ԶՈւ-ում չնչին հեղինակություն ունենաս։
Ինչո՞ւ է ուշանում փոթորկին հաջորդող անդորրը

Ինչո՞ւ է ուշանում փոթորկին հաջորդող անդորրը

Հուլիս 18, 2019 08:57 Հանուն ինչի՞ կամ հանուն միայն ո՞ւմ արվեց հեղափոխությունը։
Բումերանգի էֆեկտը

Բումերանգի էֆեկտը

Հուլիս 18, 2019 01:00 Իշխանությունը մնացել է իր իսկ կիրառած «պրիյոմի» տակ։
Ժողովրդի ճանապարհն է. կուզեն՝ կփակեն, կուզեն՝ կբացեն

Ժողովրդի ճանապարհն է. կուզեն՝ կփակեն, կուզեն՝ կբացեն

Հուլիս 18, 2019 00:30 Ժողովրդի ոստիկաններն են. կուզեն՝ քարով կխփեն, կուզեն՝ չեն խփի։
Նիկոլի ծննդավայրի ժողովուրդը կհայտարարվի «քոչարյանական, սև ու հակահեղափոխական»

Նիկոլի ծննդավայրի ժողովուրդը կհայտարարվի «քոչարյանական, սև ու հակահեղափոխական»

Հուլիս 18, 2019 00:20 Չի կարելի թույլ տալ, որ Նիկոլը հասցնի երկրից գնալ: