Կարծիք

Հունիս 29, 2019 09:50

Վրաստանը՝ գիտաժողովից առաջ

Վրաստանը՝ գիտաժողովից առաջ

Վրաստանում տեղի ունեցած քաղաքական ու քաղաքացիական հուզումներն անմիջական ազդեցություն ունեցան տնտեսության վրա: Նախ` առաջին հերթին արժեզրկվեց (գործընթացը դեռ կանգ չի առել) ազգային վճարամիջոցը: Լրագրողական հնարք-բառապաշարով ասած՝ լարին պատմական ամենացածր արդյունքն արձանագրեց: Վրաստանի ազգային բանկի հայտարարած փոխարժեքը (2.83 լարի՝ 1 դոլարի դիմաց), այնուամենայնիվ, մի փոքր ավելի ցածր է, քան առևտրային բանկերի տարադրամի գնման գինը (2.84-2.89):

Լարիի փոխարժեքի տատանում արձանագրվել էր նաև մայիս ամսին: Վրացական վիճծառայությունը նույնիսկ հայտարարել, էր, որ այն բացասական ազդեցություն է ունեցել առաջին հինգ ամսվա տնտեսական աճի վրա (աճի սպասված 4.9 տոկոսի փոխարեն արձանագրվել է 4.7):

Վրաստանում, ի տարբերություն մերզանում ընդունված տնտեսական ակտիվության գործակցի, հաշվարկները ներկայացվում են տնտեսական աճի ցուցանիշով: Վրաց մասնագետները տնտեսական աճի ապահովման ոլորտներն, ըստ կարևորության, այսպես են դասակարգում` անշարժ գույքի շուկայի աշխուժացում, ծառայությունների, առևտրի, հյուրանոցային ու ռեստորանային ոլորտների աճ, ապա` շինարարություն և վերամշակող արդյունաբերություն: Այսինքն, որոշակի իմաստով, ինչպես մեր պարագայում, Վրաստանի տնտեսության աճը տնտեսության իրական հատվածով չի պայմանավորված: Բայց մեր հարևանի դեպքում ֆինանսական հատվածը, հավանաբար, պակաս վերահսկելի է, և քաղաքական գործընթացներն անմիջական ազդեցություն ունեն ֆինանսական վիճակի և լարիի փոխարժեքի վրա: Հավանաբար, սրանով է բացատրվում այն, որ թե՛ ֆինանսական ոլորտի պետական առաջին դեմքերը, թե՛ տնտեսության կոնկրետ ոլորտի հասարակական կազմակերպությունների ղեկավարներն անընդհատ մեկնաբանում են կատարվող գործընթացները և փորձում որևէ կերպ մեղմել տնտեսական ցնցումները: Այ սա էական տարբերություն է մեր համեմատ:

Հարևան երկրի իշխանությունները նույնիսկ ճգնաժամի սուր պահին չեն փորձում բնակչությունից թաքցնել բացասական ազդակներն ու գործոնները, որոնք սպառնում են երկրի տնտեսական կյանքին: Վրաստանի ազգային բանկը, բանկի ղեկավարն անձամբ պարբերաբար հայտարարություններ են տարածում՝ առանց թաքցնելու, որ վատացել է երկրի միջազգային ներդրումային դիրքը, որ կատարված դեպքերը նկատելի բացասական հետևանք են ունենալու վճարային հաշվեկշռի վրա: Քաղաքական ուժերը լարիի արժեզրկման ընթացքում պահանջում են, որ ազգային բանկը տարադրամի լրացուցիչ խմբաքանակ հանի շուկա:

Բանկի ղեկավար մարմինը հաղորդագրություն տարածեց, որ ասվում է, որ նման իրավիճակում տարադրամի լրացուցիչ խմբաքանակը չի լուծի խնդիրը, այլ պարզապես կհետաձգի բացասական գործընթացները, որոնք հայտարարվել են անխուսափելի: Բացատրության տեքստում նշվում է, որ նման եզրակացության հանգել են Ադրբեջանի, Ղազախստանի, Ռուսաստանի և Ուկրաինայի օրինակների վերլուծությամբ: Ֆինանսական ղեկավարությունը, հետագա ծանր զարգացումներից խուսափելու նպատակով, երկրի բնակչությանը կոչ է անում ֆինանսական ճգնաժամի պարագայում վարկեր վերցնել այն վճարամիջոցով, որով եկամուտ ունեն: Պաշտոնական բացատրությունների մեջ չի թաքցվում ափսոսանքը:

Լարին Վրաստանի համար բարեհաջող էր սկսվել: Միայն տուրիզմի գծով աճը տարվա առաջին հինգ ամսվա կտրվածքով գնահատվում էր 101 մլն դոլար: Տուրիզմի ազգային գործակալության տվյալներով՝ օտարերկրյա զբոսաշրջիկների քանակն ավելացել էր 14.2 տոկոսով: Իսկ հիմա երկրի վարչապետը, բանկի նախագահը, խոսելով տուրիզմի մասին, նշում են, որ առաջիկա ամիսների ընթացքում տուրիզմը 200-300 մլն դոլարի պակաս կունենա: Ավելին՝ ասվում է, որ նման կրճատում չի եղել անգամ 2014-15թթ.:

Տուրիզմի ազգային գրասենյակի տվյալներով՝ ռուս զբոսաշրջիկների 60 տոկոսն արդեն չեղարկել է հյուրանոցների ու կացարանների պատվերները: 1.5 մլն զբոսաշրջիկի ցուցանիշով հպարտացող Վրաստանը հաստատ փորձելու է կոնկրետ լուծումներ գտնել: Մինչդեռ առայժմ գերիշխողն ավելի ծանր հետևանքների սպասումն է:

2018թ. մեր հարևաններն արտահանել են 203 մլն դոլար արժեքի գինի: Պաշտոնական վիճակագրության համաձայն՝ արտահանման 62.3 տոկոսն իրացվել է Ռուսաստանում: ՌԴ-ից թույլ ակնարկ կա հնարավոր արգելքի մասին: Իսկ մենք ուշադիր պիտի հետևենք դրացի երկրում կատարված գործընթացներին: Պարզ ու հասկանալի աշխարհաքաղաքական ու տնտեսական պատճառներով: Ի վերջո, վրացական ճանապարհները մեր տնտեսության տեսանկյունից այլընտրանք չունեն: Առայժմ մեկ տնտեսվարող է հրապարակել, որ վրացական անցակետում բեռնափոխադրման խնդիր ունի: Մեր իշխանությունների արձագանքն էլ առայժմ չկա: Ու ճիշտ այդ պահին Դիլիջանում հայ-վրացական գործարար համաժողով էր ընթանում։

Արա Գալոյան

Տնտեսական մեկնաբան

Աղբյուրը՝ politeconomy.org

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Լուծումը կարող է լինել միայն կողմերից մեկի կապիտուլյացիան և զինաթափումը

Լուծումը կարող է լինել միայն կողմերից մեկի կապիտուլյացիան և զինաթափումը

Հուլիս 18, 2019 13:35 Սիրուն պատկերը Սովետում էր՝ քիրվայություն, ազգերի բարեկամություն, հետո սկսեցին հայերին վառել Սումգայիթում ու Բաքվում։
Ամբոխի ցասումի վրա իշխանության եկած խումբը չի կարող ազատվել ամբոխից

Ամբոխի ցասումի վրա իշխանության եկած խումբը չի կարող ազատվել ամբոխից

Հուլիս 18, 2019 13:16 Եթե էս ամբոխին ձեռքիցդ բաց թողնես, քո պես մեկ ուրիշը կհայտնվի և կանի նույնը, ինչ արիր դու։
Սա հեղափոխական Հայաստանի առաջին արյունն է

Սա հեղափոխական Հայաստանի առաջին արյունն է

Հուլիս 18, 2019 13:10 Որը, ցավոք, գնալով ավելանալու է։
Մեղավոր են բոլորը` բացի իշխանությունից

Մեղավոր են բոլորը` բացի իշխանությունից

Հուլիս 18, 2019 12:50 Իջևանում տեղի ունեցածը ամենաօրինաչափ և կոնկրետ շարունակականություն ունեցող պոռթկում էր։
Տո ոչ միայն տանկերից, այլ՝ իսկանդերով կխփի ժողովրդին

Տո ոչ միայն տանկերից, այլ՝ իսկանդերով կխփի ժողովրդին

Հուլիս 18, 2019 12:15 Եթե փորձեն փողոց փակելով իշխանության ձգտեն։
Բոլոր լիդերների տապալման պատճառը մեկն է

Բոլոր լիդերների տապալման պատճառը մեկն է

Հուլիս 18, 2019 12:05 Սկզբում պրոցեսը հանրության համար աննկատ է, հետո գալիս է անեկդոտների շրջանը, իսկ հետո բունտը։
Ցավում եմ, որ վարչապետի մոտ կոնկրետ քրեական գործեր են քննարկվում

Ցավում եմ, որ վարչապետի մոտ կոնկրետ քրեական գործեր են քննարկվում

Հուլիս 18, 2019 11:49 Ցավում եմ, որ նրան խաբում են քրեական գործերի քննության ընթացքի մասին։
Վուվուզելաշամպայնային ամբոխը գիլյոտինի տակ է դնելու իր սիրելի առաջնորդի գլուխը

Վուվուզելաշամպայնային ամբոխը գիլյոտինի տակ է դնելու իր սիրելի առաջնորդի գլուխը

Հուլիս 18, 2019 11:05 Նա միայն պայքար, բախում ու թշնամանք է մոտիվացնում։
Փաշինյանը լուծում չունի ՍԴ-ի հարցում, բայց...

Փաշինյանը լուծում չունի ՍԴ-ի հարցում, բայց...

Հուլիս 18, 2019 11:00 Հարցազրույցը պոպուլիզմով ու 300.1 հոդվածը անընդհատ խախտելու կոչերով հեղեղված պատում էր:
Նիկոլն իր պոպուլիզմով ժողովրդին հասցրեց մոլորության

Նիկոլն իր պոպուլիզմով ժողովրդին հասցրեց մոլորության

Հուլիս 18, 2019 10:40 Սրա թիվ 1 պատասխանատուն Նիկոլ Փաշինյանն է ու սրա հետևանքների կրողն էլ է Նիկոլ Փաշինյանը:
Օրեցօր պարզվում է ողջ ճշմարտությունը

Օրեցօր պարզվում է ողջ ճշմարտությունը

Հուլիս 18, 2019 10:40 Ջրի երես են դուրս գալիս սուտն ու կեղծիքը։
Չի՛ կարելի ժողովրդի դեմ գնալ ու օրինականություն պաշտպանել

Չի՛ կարելի ժողովրդի դեմ գնալ ու օրինականություն պաշտպանել

Հուլիս 18, 2019 09:39 Վաղը ձեր մեջքին ոչ մի ոստիկան չի կանգնի։
Նիկոլը համառորեն չի հասկանում, որ տանկերը Երևան մտցնելն էլ ամեն մեկի բանը չէ

Նիկոլը համառորեն չի հասկանում, որ տանկերը Երևան մտցնելն էլ ամեն մեկի բանը չէ

Հուլիս 18, 2019 09:22 Դրա համար պետք է ԶՈւ-ում չնչին հեղինակություն ունենաս։
Ինչո՞ւ է ուշանում փոթորկին հաջորդող անդորրը

Ինչո՞ւ է ուշանում փոթորկին հաջորդող անդորրը

Հուլիս 18, 2019 08:57 Հանուն ինչի՞ կամ հանուն միայն ո՞ւմ արվեց հեղափոխությունը։
Բումերանգի էֆեկտը

Բումերանգի էֆեկտը

Հուլիս 18, 2019 01:00 Իշխանությունը մնացել է իր իսկ կիրառած «պրիյոմի» տակ։
Ժողովրդի ճանապարհն է. կուզեն՝ կփակեն, կուզեն՝ կբացեն

Ժողովրդի ճանապարհն է. կուզեն՝ կփակեն, կուզեն՝ կբացեն

Հուլիս 18, 2019 00:30 Ժողովրդի ոստիկաններն են. կուզեն՝ քարով կխփեն, կուզեն՝ չեն խփի։
Նիկոլի ծննդավայրի ժողովուրդը կհայտարարվի «քոչարյանական, սև ու հակահեղափոխական»

Նիկոլի ծննդավայրի ժողովուրդը կհայտարարվի «քոչարյանական, սև ու հակահեղափոխական»

Հուլիս 18, 2019 00:20 Չի կարելի թույլ տալ, որ Նիկոլը հասցնի երկրից գնալ: