Քաղաքական

Մայիս 13, 2012 12:06

Խորհրդարանական ընտրությունների համեմատական վերլուծություն

Խորհրդարանական ընտրությունների համեմատական վերլուծություն

Նորանկախ Հայաստանում տեղի ունեցած խորհրդարանական բոլոր ընտրություններից հետո քաղաքական դաշտի մենաշնորհայնացման միտում է արձանագրվել, որը կարճ ժամանակ անց բերել է պայթյունավտանգ իրավիճակի և մենք ականատես ենք եղել  ֆորս–մաժորի։

Այսպես,  1995–ի ԱԺ ընտրություններում ՀՀՇ–ի ղեկավարությամբ ձևավորված «Հանրապետություն» բլոկը, որի մեջ էր նաև մի քանի հոգանոց կուսակցություն համարվող ՀՀԿ–ն, կեղծիքների միջոցով վերցրեց բացարձակ մեծամասնություն։ Հանրության մոտ ստեղծվել էր ապատիկ վիճակ և շատերը նույնիսկ անիմաստ էին համարում 1996–ի ընտրություններին մասնակցելը, բայց կյանքը լրիվ այլ բան ցույց տվեց։ Վազգեն Մանուկյանին հաջողվեց համախմբել հանրության լայն շերտերին ու ցնցել իշխանական բուրգը։ Նախագահական ընտրություններից երկու տարի անց Տեր–Պետրոսյանը հրաժարական տվեց։

1999–ի խորհրդարանական ընտրությունների ժամանակ Կարեն Դեմիրճյանի ժողովրդականությունն օգտագործելով՝ ՀՀԿ–ի գլուխն անցած և ՀԺԿ–ի հետ «Միասնություն» դաշինք ստեղծած Վազգեն Սարգսյանը գրեթե մենաշնորհային դարձրեց քաղաքական դաշտը։ «Միասնություն» դաշինքը վերցրեց ֆանտաստիկ տոկոսներ և ձգտում էր ավելիին։ Այդպիսով Վազգենն ինքն իր գլխին «հոկտեմբերի 27» բերեց։ 

2003ի խորհրդարանական ընտրությունները տեղի ունեցան նախագահականից հետո։ Քաղաքական մենաշնորհ այդ ժամանակ առանձին վերցրած ոչ մի ուժ չվերցրեց, ինչը հնարավորություն տվեց խուսափել ֆորս–մաժորներից։ Ճիշտ է, 2004–ի ապրիլի 12–ի գիշերը ցուցարարների դեմ դաժան բռնություններ կիրառվեցին, բայց դա ոչ թե ԱԺ, այլ նախագահական ընտրությունների հետ էր կապված։ Հանրային ընդվզման մարող էներգիան վերջնականապես սպառվեց ապրիլի 12–ի գիշերը, և կոալիցիոն իշխանությունը հանգիստ գլորվեց մինչև հերթական խորհրդարանական ընտրություններ։

2007–ի ԱԺ ընտրությունների արդյունքում Սերժ Սարգսյանի գլխավորած ՀՀԿ–ն, ոչ առանց կեղծիքների, բացարձակ իշխանություն վերցրեց և կրկին, ինչպես 1995–ից հետո և 1996–ից առաջ, թվում էր, թե 2008ի նախագահական ընտրությունների ժամանակ ամեն ինչ շատ հարթ կանցնի և բացարձակ մենաշնորհի տիրապետող ՀՀԿ–ի, կամ ավելի ճիշտ, Սերժ Սարգսյանի դեմ խաղ չկա, սակայն քաղաքականություն վերադարձած Լևոն Տեր–Պետրոսյանը խառնեց Սարգսյանի խաղաքարտերը։ Վերջինիս հաջողվեց նախագահ դառնալ միայն ֆորս–մաժորի՝ «մարտի 1»–ի շնորհիվ։ Դրանից հետո Սարգսյանը ստիպված էր ժամանակավորապես հրաժարվել իր ծրագրերից և իշխանությունը կիսել այլ կուսակցությունների հետ ու «հանդուրժողականություն» խաղալ։

2012ի ԱԺ ընտրությունները Սերժ Սարգսյանի համար հետաձգված ծրագրերի իրագործման հնարավորություն էր, և  նա ընտրակեղծիքների նոր տեխնոլոգիաների օգնությամբ, ինչպես 2007–ին, մենաշնորհ հաստատեց քաղաքական դաշտում։ Նկատենք, որ հիմա էլ, ինչպես 1995–ի կամ 2007–ի ընտրություններից հետո, հանրության մոտ անելանելիության զգացում կա և թվում է, թե գալիք նախագահականն արդեն պարզ ձևականության է վերածվելու, բայց, ըստ իս, ամեն ինչ այդքան միանշանակ չէ։ Հայաստանը Թուրքմենստան դառնալու ռեսուրս չունի և ամեն անգամ, երբ որևէ մեկը փորձում է թուրքմենբաշի դառնալ՝ փորձանք է բերում թե՛ իր, թե՛ երկրի գլխին։ Տեսնենք, թե հիմա ինչ է սպասվում։

Անդրանիկ Թևանյան

Print Friendly and PDF

Այս խորագրի վերջին նյութերը

«Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան» դաշինքի դիմումը ԿԸՀ

«Օհանյան-Րաֆֆի-Օսկանյան» դաշինքի դիմումը ԿԸՀ

Մարտ 25, 2017 18:30 ՀՀԿ–ի գրանցումը ուժը կորցրած ճանաչել։
Էջմիածնում ատրճանակը պահել են ՕՐՕ դաշինքի շտաբի աշխատակցի ճակատին և սպառնացել

Էջմիածնում ատրճանակը պահել են ՕՐՕ դաշինքի շտաբի աշխատակցի ճակատին և սպառնացել

Մարտ 24, 2017 22:35 Պահանջել է, որ վերջինս հեռու մնա այդ դաշինքից։
ԱԱԾ–ն Սամվել Բաբայանին կալանավորելու հայցով մտել է դատարան

ԱԱԾ–ն Սամվել Բաբայանին կալանավորելու հայցով մտել է դատարան

Մարտ 24, 2017 20:50 Դատարանը բավարարել է 2 ամսով Բաբայանին կալանավորելու հայցը։ Բաբայանն իրեն առաջադրված մեղադրանքը չի ընդունում։
Էդ. Նալբանդյանն ընդունել է ԵԱՀԿ ՄԽ ամերիկացի համանախագահին

Էդ. Նալբանդյանն ընդունել է ԵԱՀԿ ՄԽ ամերիկացի համանախագահին

Մարտ 24, 2017 20:10 Քննարկվել է ԼՂ հիմնախնդրի խաղաղ կարգավորման գործընթացը։
Րաֆֆի Հովհաննիսյան. «Չպետք է կարողանան ազգային հերոսին նստեցնեն՝ որպես քաղաքական բանտարկյալ»

Րաֆֆի Հովհաննիսյան. «Չպետք է կարողանան ազգային հերոսին նստեցնեն՝ որպես քաղաքական բանտարկյալ»

Մարտ 24, 2017 18:55 Սպիտակը դառնալու է ստեղծագործական կենտրոն, այլ ոչ թե կուսակցական:
«ԱՐԴԱՐՈՒԹՅՈՒՆ» կուսակցությունը խստիվ դատապարտում է Սամվել Բաբայանի ձերբակալությունը

«ԱՐԴԱՐՈՒԹՅՈՒՆ» կուսակցությունը խստիվ դատապարտում է Սամվել Բաբայանի ձերբակալությունը

Մարտ 24, 2017 15:49 Նման խիզախ մարդիկ մեր երկրի անվտանգության գրավականն են:
Րաֆֆի Հովհաննիսյանի նամակը Եվրոպական ժողովրդական կուսակցության նախագահ Ժոզեֆ Դոլին

Րաֆֆի Հովհաննիսյանի նամակը Եվրոպական ժողովրդական կուսակցության նախագահ Ժոզեֆ Դոլին

Մարտ 24, 2017 15:10 «Արդյոք Ձեզ վերագրված խոսքերն արտահայտո՞ւմ են ԵԺԿ-ի պաշտոնական դիրքորոշումը»։
Էդմոն Մարուքյանի լղոզված պատասխանը Սամվել Բաբայանի մասին հարցին

Էդմոն Մարուքյանի լղոզված պատասխանը Սամվել Բաբայանի մասին հարցին

Մարտ 24, 2017 11:25 «Մինչև չքննարկենք, չենք կարող մեկնաբանել»։
Աշոտ Մանուչարյանը` Սամվել Բաբայանի մասին (տեսանյութ)

Աշոտ Մանուչարյանը` Սամվել Բաբայանի մասին (տեսանյութ)

Մարտ 23, 2017 22:16 Թե ով է Սամվել Բաբայանը, բոլորը գիտեն։
ԵՀՄՖ–ն դատապարտում է Սամվել Բաբայանի նկատմամբ իշխանությունների գործողությունները. հայտարարություն

ԵՀՄՖ–ն դատապարտում է Սամվել Բաբայանի նկատմամբ իշխանությունների գործողությունները. հայտարարություն

Մարտ 23, 2017 21:32 Իշխող ռեժիմը ահաբեկչություն է սկսել իր մրցակիցների նկատմամբ:
«Մինչև վերջ կանգնելու ենք Սամվել Բաբայանի իրավունքների պաշտպանության հարցով» (տեսանյութ)

«Մինչև վերջ կանգնելու ենք Սամվել Բաբայանի իրավունքների պաշտպանության հարցով» (տեսանյութ)

Մարտ 23, 2017 20:55 «Չենք թողնելու, որ իշխանությունները հասնեն իրենց վերջին նպատակին»։
«Անհապաղ ազատ արձակել Սամվել Բաբայանին»

«Անհապաղ ազատ արձակել Սամվել Բաբայանին»

Մարտ 23, 2017 20:30 Վարչախումբը պատրաստվում է գնալ Արցախի հարցում վտանգավոր զիջումների: