Քաղաքական

Մայիս 13, 2012 12:06

Խորհրդարանական ընտրությունների համեմատական վերլուծություն

Խորհրդարանական ընտրությունների համեմատական վերլուծություն

Նորանկախ Հայաստանում տեղի ունեցած խորհրդարանական բոլոր ընտրություններից հետո քաղաքական դաշտի մենաշնորհայնացման միտում է արձանագրվել, որը կարճ ժամանակ անց բերել է պայթյունավտանգ իրավիճակի և մենք ականատես ենք եղել  ֆորս–մաժորի։

Այսպես,  1995–ի ԱԺ ընտրություններում ՀՀՇ–ի ղեկավարությամբ ձևավորված «Հանրապետություն» բլոկը, որի մեջ էր նաև մի քանի հոգանոց կուսակցություն համարվող ՀՀԿ–ն, կեղծիքների միջոցով վերցրեց բացարձակ մեծամասնություն։ Հանրության մոտ ստեղծվել էր ապատիկ վիճակ և շատերը նույնիսկ անիմաստ էին համարում 1996–ի ընտրություններին մասնակցելը, բայց կյանքը լրիվ այլ բան ցույց տվեց։ Վազգեն Մանուկյանին հաջողվեց համախմբել հանրության լայն շերտերին ու ցնցել իշխանական բուրգը։ Նախագահական ընտրություններից երկու տարի անց Տեր–Պետրոսյանը հրաժարական տվեց։

1999–ի խորհրդարանական ընտրությունների ժամանակ Կարեն Դեմիրճյանի ժողովրդականությունն օգտագործելով՝ ՀՀԿ–ի գլուխն անցած և ՀԺԿ–ի հետ «Միասնություն» դաշինք ստեղծած Վազգեն Սարգսյանը գրեթե մենաշնորհային դարձրեց քաղաքական դաշտը։ «Միասնություն» դաշինքը վերցրեց ֆանտաստիկ տոկոսներ և ձգտում էր ավելիին։ Այդպիսով Վազգենն ինքն իր գլխին «հոկտեմբերի 27» բերեց։ 

2003ի խորհրդարանական ընտրությունները տեղի ունեցան նախագահականից հետո։ Քաղաքական մենաշնորհ այդ ժամանակ առանձին վերցրած ոչ մի ուժ չվերցրեց, ինչը հնարավորություն տվեց խուսափել ֆորս–մաժորներից։ Ճիշտ է, 2004–ի ապրիլի 12–ի գիշերը ցուցարարների դեմ դաժան բռնություններ կիրառվեցին, բայց դա ոչ թե ԱԺ, այլ նախագահական ընտրությունների հետ էր կապված։ Հանրային ընդվզման մարող էներգիան վերջնականապես սպառվեց ապրիլի 12–ի գիշերը, և կոալիցիոն իշխանությունը հանգիստ գլորվեց մինչև հերթական խորհրդարանական ընտրություններ։

2007–ի ԱԺ ընտրությունների արդյունքում Սերժ Սարգսյանի գլխավորած ՀՀԿ–ն, ոչ առանց կեղծիքների, բացարձակ իշխանություն վերցրեց և կրկին, ինչպես 1995–ից հետո և 1996–ից առաջ, թվում էր, թե 2008ի նախագահական ընտրությունների ժամանակ ամեն ինչ շատ հարթ կանցնի և բացարձակ մենաշնորհի տիրապետող ՀՀԿ–ի, կամ ավելի ճիշտ, Սերժ Սարգսյանի դեմ խաղ չկա, սակայն քաղաքականություն վերադարձած Լևոն Տեր–Պետրոսյանը խառնեց Սարգսյանի խաղաքարտերը։ Վերջինիս հաջողվեց նախագահ դառնալ միայն ֆորս–մաժորի՝ «մարտի 1»–ի շնորհիվ։ Դրանից հետո Սարգսյանը ստիպված էր ժամանակավորապես հրաժարվել իր ծրագրերից և իշխանությունը կիսել այլ կուսակցությունների հետ ու «հանդուրժողականություն» խաղալ։

2012ի ԱԺ ընտրությունները Սերժ Սարգսյանի համար հետաձգված ծրագրերի իրագործման հնարավորություն էր, և  նա ընտրակեղծիքների նոր տեխնոլոգիաների օգնությամբ, ինչպես 2007–ին, մենաշնորհ հաստատեց քաղաքական դաշտում։ Նկատենք, որ հիմա էլ, ինչպես 1995–ի կամ 2007–ի ընտրություններից հետո, հանրության մոտ անելանելիության զգացում կա և թվում է, թե գալիք նախագահականն արդեն պարզ ձևականության է վերածվելու, բայց, ըստ իս, ամեն ինչ այդքան միանշանակ չէ։ Հայաստանը Թուրքմենստան դառնալու ռեսուրս չունի և ամեն անգամ, երբ որևէ մեկը փորձում է թուրքմենբաշի դառնալ՝ փորձանք է բերում թե՛ իր, թե՛ երկրի գլխին։ Տեսնենք, թե հիմա ինչ է սպասվում։

Անդրանիկ Թևանյան

Print Friendly and PDF

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Ադրբեջանը հերթական փորձն է անում խախտելու ազատ տեղաշարժվելու իրավունքը. ԱՀ ԱԳՆ

Ադրբեջանը հերթական փորձն է անում խախտելու ազատ տեղաշարժվելու իրավունքը. ԱՀ ԱԳՆ

Հունվար 19, 2018 21:58 Մամեդյարովը կոչ է արել չթույլատրել մուտքը։
ՀՀ նախագահի թեկնածու Արմեն Սարգսյանն ու Սերժ Սարգսյանը հանդիպել են (տեսանյութ)

ՀՀ նախագահի թեկնածու Արմեն Սարգսյանն ու Սերժ Սարգսյանը հանդիպել են (տեսանյութ)

Հունվար 19, 2018 12:25 Սերժ Սարգսյանը ցանկալի է համարել, որ ՀՀ 4-րդ նախագահն ընտրվի խորհրդարանական լայն համաձայնության պայմաններում։
Ակնկալում ենք՝ Փալոնեի օրինագիծը նոր ազդակ կհաղորդի Արցախի և ԱՄՆ-ի միջև հարաբերությունների զարգացմանը. ԱՀ ԱԳՆ

Ակնկալում ենք՝ Փալոնեի օրինագիծը նոր ազդակ կհաղորդի Արցախի և ԱՄՆ-ի միջև հարաբերությունների զարգացմանը. ԱՀ ԱԳՆ

Հունվար 19, 2018 12:03 Ողջունում են «ԱՄՆ-Արցախ. այցելություններ և շփումներ» օրինագիծը։
ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի հայտարարությամբ է հանդես եկել Նալբանդյան-Մամեդյարով հանդիպման մասին

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի հայտարարությամբ է հանդես եկել Նալբանդյան-Մամեդյարով հանդիպման մասին

Հունվար 19, 2018 11:27 Նախատեսում են փետրվարի սկզբին տարածաշրջան այցելել։
Շարմազանով․ Վաղը Սերժ Սարգսյանը կառաջարկի ՀՀ 4-րդ նախագահի թեկնածուին

Շարմազանով․ Վաղը Սերժ Սարգսյանը կառաջարկի ՀՀ 4-րդ նախագահի թեկնածուին

Հունվար 18, 2018 21:16 Առաջադրելու են մի անձի, որի անունը շատերը հավանական համարել են:
Կրակովում ավարտվել է Նալբանդյան-Մամադյարով հանդիպումը

Կրակովում ավարտվել է Նալբանդյան-Մամադյարով հանդիպումը

Հունվար 18, 2018 20:03 Հանդիպմանը մասնակցել են նաև ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները։
Հակառակորդի կրակոցից պայմանագրային զինծառայողը վիրավորվել է մարտական դիրքում ինժեներական աշխատանքներ կատարելիս

Հակառակորդի կրակոցից պայմանագրային զինծառայողը վիրավորվել է մարտական դիրքում ինժեներական աշխատանքներ կատարելիս

Հունվար 18, 2018 17:49 Աջ ազդրի վերին երրորդականի հատվածում հրազենային-գնդակային վիրավորում է ստացել:
Էդվարդ Նալբանդյանը Կրակովում հանդիպել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների հետ

Էդվարդ Նալբանդյանը Կրակովում հանդիպել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների հետ

Հունվար 18, 2018 09:23 Նախատեսված է Մամեդյարովի հետ հանդիպում։
Տեղի կունենան խորհրդարանական լսումներ

Տեղի կունենան խորհրդարանական լսումներ

Հունվար 17, 2018 15:39 «Առանձին ապրանքատեսակների գների բարձրացման պատճառները եւ գնաճը մեղմելու հնարավորությունները» թեմայով։
Անտոնիո Գուտերեշը կոչ է անում ակտիվացնել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման միջնորդական ջանքերը

Անտոնիո Գուտերեշը կոչ է անում ակտիվացնել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման միջնորդական ջանքերը

Հունվար 17, 2018 12:34 Նաև Արևելյան Ուկրաինայում, Վրաստանում և Մերձդնեստրում:
Հայտնի է, թե երբ Վերաքննիչ քրեական դատարանը կքննի Սամվել Բաբայանի դիմումը

Հայտնի է, թե երբ Վերաքննիչ քրեական դատարանը կքննի Սամվել Բաբայանի դիմումը

Հունվար 17, 2018 11:00 Պահանջել է բեկանել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի վճիռը և երկու մեղադրանքով էլ կայացնել արդարացման դատական ակտ։
Ուղիղ միացում ԱԺ նիստից

Ուղիղ միացում ԱԺ նիստից

Հունվար 17, 2018 09:45 Նստաշրջանի օրակարգում ընդգրկվել է 39 հարց, հերթական նիստերի օրակարգում՝ 26 հարց:
Սերժ Սարգսյանը թեյի սեղանի շուրջ հանդիպել է մտավորականների հետ և խոսել ապագա նախագահի մասին

Սերժ Սարգսյանը թեյի սեղանի շուրջ հանդիպել է մտավորականների հետ և խոսել ապագա նախագահի մասին

Հունվար 16, 2018 20:33 Պետք է լինի մարդ, ով երբեք քաղաքականությամբ չի զբաղվել և կուսակցության անդամ չի եղել։
Freedom House-ը Հայաստանը ներառել է մասամբ ազատ երկրների շարքում

Freedom House-ը Հայաստանը ներառել է մասամբ ազատ երկրների շարքում

Հունվար 16, 2018 13:18 Մասամբ ազատ է ճանաչվել նաև Արցախը, Ադրբեջանն ու Թուրքիան՝ անազատ:
ԵԱՀԿ առաքելությունը դիտարկում է անցկացրել Արցախի և Ադրբեջանի սահմանին

ԵԱՀԿ առաքելությունը դիտարկում է անցկացրել Արցախի և Ադրբեջանի սահմանին

Հունվար 16, 2018 13:05 Անցել է ըստ նախատեսված ժամանակացույցի։
Հայտնի է Նալբանդյան-Մամադյարով հանդիպման օրն ու վայրը

Հայտնի է Նալբանդյան-Մամադյարով հանդիպման օրն ու վայրը

Հունվար 16, 2018 11:55 Հանդիպումը կայանալու է ԵԱՀԿ Մինսկի համանախագահների նախաձեռնությամբ։
Վահրամ Բաղդասարյան․ Կգերադասեի, որ ընդհանրապես կուսակցական չլիներ նախագահը

Վահրամ Բաղդասարյան․ Կգերադասեի, որ ընդհանրապես կուսակցական չլիներ նախագահը

Հունվար 15, 2018 13:12 Չափորոշիչներից մեկը սփյուռքում ընդունված լինելն է: