Մեկնաբանություն

Օգոստոս 16, 2012 22:51

Երբ բանսարկությունը դառնում է միակ զենքը

Երբ բանսարկությունը դառնում է միակ զենքը

Վերջին երեք–չորս տարիների փորձը ցույց է տալիս, որ գործ ունենք անարդյունավետությամբ աչքի ընկնող իշխանության հետ։ Սերժ Սարգսյանն ու Տիգրան Սարգսյանը հիմա, փաստացի, ընդունում են, որ տապալվել են բոլոր ոլորտներում, բայց փոխարենը հետևություններ անելու և հանրությանը հաշվետվություն ներկայացնելու, նրանք սեփական անփոխարինելիության գիծն են առաջ տանում՝ շրջանառության մեջ դնելով «Ուրիշ մարդ չկա, որ մեզ փոխարինի. բոլորն էլ մեզ նման վատն են» և «Եթե մենք չլինեինք, ապա կարող էր ավելի վատ արդյունք լինել» թեզերը։

Սրանց բացարձակապես չի հետաքրքրում, թե ինչ է տեղի ունենում տնտեսության մեջ և հանրային կյանքում։ Սարգսյանի համար գլխավորն այն է, որ թերությունների և ձախողումների մասին չխոսվի, կամ եթե խոսվում է, ապա մեղավորներ ներկայացվեն բոլորը, բացի իրենից։ «Անկախ» մամուլն, ի դեպ, հենց դրանով էլ զբաղված է։

Սերժ Սարգսյանի համար կարևորը ոչ թե արդյունքն է, այլ արդյունքի իմիտացիան, այսինքն՝ ձևը գերակայում է բովանդակության նկատմամբ։ Ասվածի վառ ապացույցը ՀՀ նախագահի ելույթներն են, որոնք պարզունակ մտքերի շարան են և դպրոցահասակ երեխայի շարադրություն են հիշեցնում։

Իշխանական քարոզչամեքենան փորձում է մոնոտոն և ականջ հոգնեցնող ձայնով արտաբերած սերժական ելույթները ներկայացնել որպես բարեփոխումներ նախանշող կոդեր,  սակայն պարզից էլ պարզ է, որ «Չի սխալվում նա, ով ոչինչ չի անում» տիպի ձևակերպումներն ավելի շուտ պատասխանատվությունից խուսափելու միջոց են, քան բարեփոխման բանաձևեր։

Եթե նույնիսկ ընդունենք, որ Սերժ Սարգսյանի ելույթները բարեփոխումների սկիզբ են ազդարարում, ապա նրա արածները խորը հակասության մեջ են ասածների հետ։ Այսպես՝ որքան շատ է խոսում Ս. Սարգսյանը իշխանության և գործարարության տարանջատման մասին, այնքան ավելի են սերտաճում այդ երկու համակարգերը, ընդ որում՝ նախագահն անձամբ է քարոզում այդ սերտաճվածության օգտին։ Այդ ծրագրի շրջանակներում էր Սարգսյանն ԱԺ վերջին ընտրությունների ժամանակ վերածվել օլիգարխ կոչվածների գովազդային գործակալի։ Սա ընդամենը մեկ օրինակ էր, երբ հակասության մեջ էին մտել նախագահի խոսքն ու գործը։ Բազում այլ օրինակներ էլ կարող ենք բերել, բայց վերը նշվածն էլ հերիք է, որպեսզի բոլորի համար հասկանալի լինի, որ գործ ունենք դեմագոգիկ կառավարիչների հետ։

Ս. Սարգսյանի համար խոսքը երկրորդական կամ ավելի ճիշտ՝ տասներորդական նշանակություն ունի։ Նրա կառավարման ոճին ներհատուկ է ստախոսությունը։

Ս. Սարգսյանի համար բառերն ընդամենը մարդկանց խաբելու միջոց են և փողով չչափվող անշոշափելի երևույթներ։ Նա առանց աչք թարթելու կարող է հայտարարել մի բան, բայց անել ճիշտ հակառակը, մարդկանց աչքերին նայելով խոստանալ մի բան, բայց վարվել լրիվ այլ կերպ։ Այդպես եղավ և՛ հայ–թուրքական «ֆուտբոլային» դիվանագիտության, և՛ տնտեսական կառավարման, և՛ տարատեսակ նախագծերի հետ կապված։

Խոստանալ և չանել. ահա՛ այս իշխանության բնորոշ գիծը։ Խոստանալ, որ ճգնաժամը կշրջանցի մեզ, բայց հետո անընդհատ վկայակոչել միջազգային ճգնաժամը՝ խուսափելու համար պատասխանատվությունից։ Խոստանալ, որ Իրան–Հայաստան երկաթգիծ է կառուցվելու, բայց «մոռանալ» այդ մասին։ Խոստանալ, որ Դիլիջանը ֆինանսական կենտրոն է դառնալու, բայց ընդամենը օտարալեզու դպրոցի շինարարություն սկսել այնտեղ։ Խոստանալ, որ 2012–ին նորանկախ Հայաստանի ամենալավ ընտրություններն են անցկացվելու, բայց ամենալկտի ձևով կեղծել ընտրությունները։ Մի խոսքով...

Սերժ Սարգսյանի ու իր նեղ թիմի միակ նպատակը, որը նրանց մոտ վաղուց վերածվել է ինքնանպատակի և «իդեա–ֆիքսի»՝ իշխանություն ունենալն  է։ Հանուն այդ նպատակի զոհաբերվում են թե՛ պետական, թե՛ հանրային շահերը։ Ու քանի որ պետական կառավարումը վերածվել է մեկ մարդու անձնական շահերի սպասարկման ֆունկցիայի, ուստի՝ խաղի կանոն է դարձել բանսարկությունը կամ ինչպես ընդունված է ասել՝ «մուտիլովկան»։

Նախագահական նստավայրն այժմ դարձել է «մուտիլովկաների» արտադրության ու տարածման ֆաբրիկա։ Ստեղծվել կամ գնվել են բազմաթիվ լրատվամիջոցներ, որոնց առջև խնդիր է դրված պղտորել հանրային մթնոլորտն ու կեղտոտել ամենքին ու ամեն ինչ, որպեսզի այդ կեղտի մեջ Սերժ Սարգսյանի, Տիգրան Սարգսյանի ու մյուսների կեղտոտվածությունը չերևա։ Ասել է թե՝ նախագահը ոչ թե ուզում է հանրային մթնոլորտը բարելավել ու քաղաքական դաշտը մաքրել, այլ ձգտում է «փչացնել» բոլորին, որպեսզի անբարոյական դաշտում իր ով լինելու հարցը դուրս գա հանրային օրակարգից՝ «Բոլորն էլ փչացած են, ինչու՞ եք միայն  ինձ քննարկում» թեմայով։

Սերժ Սարգսյանի պատկերացրած քաղաքական դաշտն, ըստ այդմ, անապատի պես մի բան է, որտեղ ընդամենը մեկ ծառ կա և այդ ծառի տերն ինքն է՝ ում ուզի կթողնի դրա տակ հովանալու։

Ինքնին հասկանալի է, որ ՀՀԿ ղեկավարի համար գործընկերներ չեն կարող լինել։ Նա միայն  «հաճախորդային» հարաբերությունների ժամանակ է իրեն ապահով զգում, քանզի թույլ տիպի ղեկավար է, ինչպիսին որ հանդիպում ենք ավտորիտար երկրների մեծ մասում։

Սարգսյանի համար ցանկալի քաղաքական գործչի կերպարը գեղամյանատիպ դեմքերն են։ Արթուր Բաղդասարյանը նրա երազած գործընկերն է։ Ինքնուրույն մարդկանցից և ուժերից նա սարսափում է ինչպես սատանան խունկից։ Այլ կերպ ասած՝ Սարգսյանն իրեն ինչպես ձուկը ջրում է զգում զրոների հետ հարաբերվելիս։ Սեփական «ես»–ն ունեցողները նրա անձնական թշնամիներն են, քանզի նմանատիպ մարդկանցից նա պաթոլոգիկ վախ ունի։

Ամփոփելով թեման՝ նշենք, որ եթե ներկայիս կառավարման համակարգը վերարտադրվի, ապա հայաստանյան բարքերը գրեթե չեն տարբերվի միջինասիական հետամնաց երկրներում ստեղծվածից, ինչը թույլ տալ չի կարելի։ Մենք այդքան ռեսուրս չունենք, որպեսզի սպասարկենք Սերժ Սարգսյանի հետադիմական հավակնությունները։ Պետությունն ու ժողովուրդը չեն կարող գերի դառնալ միակ օլիգարխը լինելու սերժսարգսյանական ձգտումներին։ Հետևաբար՝ 2013թ. պետք է վերջ դնել այս անարդյունավետ կառավարմանն ու քաղաքական ասպարեզից հեռացնել «Սերժ Սարգսյան & co»–ին՝ վարչապետով ու երիտօլիգարխիայով հանդերձ։

Կարեն Հակոբջանյան

Print Friendly and PDF

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Ինչքա՞ն «կնստի» Լիսկայի տղան

Ինչքա՞ն «կնստի» Լիսկայի տղան

Հուլիս 29, 2015 09:00 Ճիշտ է ասված՝ ոչինչ չի միավորում մարդկանց այնպես, ինչպես համատեղ գործած հանցանքը։ Սերժինն ու Լիսկայինը հենց այդ տարբերակն է։
Հայկական խարակիրիին սպասելիս

Հայկական խարակիրիին սպասելիս

Հուլիս 29, 2015 00:20 Միայն ՀԷՑ–ի պատմությունը հերիք է, որպեսզի մեռելածին համարենք Կառավարության ցանկացած նախաձեռնություն կոռուպցիայի դեմ պայքարի թեմայով։
Սերժ Սարգսյանի վտանգավոր նախաձեռնությունը

Սերժ Սարգսյանի վտանգավոր նախաձեռնությունը

Հուլիս 28, 2015 10:44 Սարգսյանին պետք է զրկել Սահմանադրության 50–րդ հոդվածը չեղյալ հայտարարելու հնարավորությունից։ Դա կկանխի նաև իշխանության յուրացման փորձը, որը ծանրագույն հանցագործություն է։
Մի քանի «ինչու»–ներ սահմանադրափոխության թեմայով

Մի քանի «ինչու»–ներ սահմանադրափոխության թեմայով

Հուլիս 28, 2015 10:30 Եթե Սարգսյանը համոզված է, որ վարկանիշ ունի, և չի կաղում լեգիտիմությունից, ապա թող «մեյդան» դուրս գա ու հանրաքվեին զուգահեռ դնի իր վստահության հարցը։
ՀՀԿ–ն պատրաստվում է «թռիչքի»

ՀՀԿ–ն պատրաստվում է «թռիչքի»

Հուլիս 28, 2015 00:05 Դատելով ամենից՝ ՀՀԿ–ում աճում է ներքին լարվածությունը։ Հիմա էլ Սերժ Սարգսյանն է պահանջում ՀՀԿ–ի հրաժարականը։ Այս անգամ, ի տարբերություն նախորդների, «թռիչքը» կարող է լինել «կկվի» բնի վրայով։
Լիսկայի որդին՝ «քաղհալածյա՞լ»

Լիսկայի որդին՝ «քաղհալածյա՞լ»

Հուլիս 27, 2015 12:25 Լիսկային տրվել է Սյունիքն ասպատակելու «արտոնագիր»՝ պայմանով, որ նա Սերժ Սարգսյանի օգտին մեծ տոկոսներ «խփի» ընտրությունների ժամանակ։ Լիսկան իր մասով չի թերացել ու հիմա կարող է նեղանալ Բաղրամյան 26–ից։
Մարտի են նետվում «չբացահայտվածները»

Մարտի են նետվում «չբացահայտվածները»

Հուլիս 27, 2015 11:00 Արամի ու Նիկոլի տարբերությունն այն է, որ առաջինը գրեթե չի թաքցնում, որ Սերժի օգտին աշխատելն իր համար մաքուր բիզնես է, և անձնական ոչինչ չունի այլոց դեմ` «Փողին մուննաթ» թեմայով։ Իսկ ահա Նիկոլը ...
Էրդողանի նախընտրական ռմբակոծությունները

Էրդողանի նախընտրական ռմբակոծությունները

Հուլիս 27, 2015 00:05 «Արդարություն և զարգացումը» փորձելու է արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններում հսկիչ փաթեթ ունենալ։ Պարզ է, որ այդ դեպքում թիրախ պետք է դառնա քրդական ուժը։
Կարեկցել, բայց չհանդուրժել

Կարեկցել, բայց չհանդուրժել

Հուլիս 26, 2015 19:35 Սերժ Սարգսյանն այնքան է վթարի ենթարկել մեր պետությունը, որ եթե ցմահ հնարավորություն ստանա դա անելու, ապա Հայաստանն ավելի շուտ կմահանա, քան վրա կհասնի նրա բնական մահը։
«Գելափը» կտրեց Ադիբեկյանի «լափը»

«Գելափը» կտրեց Ադիբեկյանի «լափը»

Հուլիս 25, 2015 10:30 «Գելափ»–ները «հանրային պահանջ» են ձևավորում ընտրակեղծիքների համար։ Հետո գալիս է լիսկաների աշխատանքի փուլը։
Իրերն իրենց անվանումներով կոչելու անհրաժեշտությունը

Իրերն իրենց անվանումներով կոչելու անհրաժեշտությունը

Հուլիս 25, 2015 00:08 Ովքեր անկեղծորեն դեմ են «սահմանադրական» հեղաշրջմանը, պետք է միասնաբար քարոզեն հանրաքվեին մասնակցելու և «ոչ» քվեարկելու օգտին։
ՀՀԿ տատիկն ու նոր Սահմանադրությունը

ՀՀԿ տատիկն ու նոր Սահմանադրությունը

Հուլիս 24, 2015 14:30 Ամեն ինչ դեռ առջևում է, և ՀՀԿ գաղափարական թևի ներկայացուցիչ տատին դեռ իր խոսքը կասի։ Հիմա թող նիկոլներն ու շարմազանովները դրսևորվեն, հետո կգա նաև տատիի երևալու պահը։ Սերժ Սարգսյանի էլեկտորատը շատ բազմաշերտ է։
Էդուարդ Շարմազանովն ու Նիկոլ Փաշինյանը՝ նույն քարոզչակոդում

Էդուարդ Շարմազանովն ու Նիկոլ Փաշինյանը՝ նույն քարոզչակոդում

Հուլիս 24, 2015 11:00 Իսկ դուք ասում եք, թե չի կարող պատահել։
Հին ավանդույթի համաձայն

Հին ավանդույթի համաձայն

Հուլիս 24, 2015 00:05 Հրանտն իր անձնական հարցերը լուծեց։ Սերժն էլ լուծեց ՀՅԴ–ի հարցերը։ Ինչպես միշտ։
ՀՀԿ ղեկավարն ամենաբարձրն է գոռում՝ «Սերժի՛կ, հեռացի՛ր»

ՀՀԿ ղեկավարն ամենաբարձրն է գոռում՝ «Սերժի՛կ, հեռացի՛ր»

Հուլիս 23, 2015 22:45 Եթե իշխանությունները պնդում են, որ Սերժ Սարգսյանը որևէ պետական բարձր պաշտոն չի ուզում զբաղեցնել, ապա ի՞նչն է խանգարում նրան հենց հիմա հրաժարական տալ՝ ցույց տալու համար իր խոսքերի անկեղծությունը։
ՀԷՑ–ի ու սերժական Սահմանադրության աուդիտը

ՀԷՑ–ի ու սերժական Սահմանադրության աուդիտը

Հուլիս 23, 2015 09:45 ՀԷՑ–ի տնօրենին «խնդրել» են մուծվել։ Իսկ երբ Բիբինն ասել է, որ փող չկա, նրան հանգստացրել են, որ փող միշտ կարելի է գտնել՝ էլեկտրաէներգիայի սակագինը բարձրացնելով։
Ինչ է ուզում և ինչ չի ուզում Սերժ Սարգսյանը

Ինչ է ուզում և ինչ չի ուզում Սերժ Սարգսյանը

Հուլիս 22, 2015 13:19 Նոր Սահմանադրության հիմքում դրված է ոչ թե իշխանության ճյուղերի զսպման ու հակակշիռների ժողովրդավարական համակարգերին ներհատուկ մեխանիզմը, այլ իրար փոր թափելու հիմնադրույթը։
Լիսկաների և գագիկների նմանություններն ու տարբերությունները

Լիսկաների և գագիկների նմանություններն ու տարբերությունները

Հուլիս 22, 2015 10:45 Լիսկաները դահիճներ են, իսկ գագիկները՝ դահիճների համար գործունեության «իրավական» հիմքեր ու պարարտ հող ստեղծողներ։ Եթե գագիկներն իրենց կեղտոտ գործը չանեն, ապա լիսկաները ոչ մի բան էլ չեն կարող անել։
Պատերազմի ու խաղաղության ընտրությունը

Պատերազմի ու խաղաղության ընտրությունը

Հուլիս 22, 2015 00:05 Սահմանադրական փոփոխությունների գործընթացը հարմար առիթ է հետփետրվարյան դեկոնսոլիդացված վիճակը շտկելու և նոր ալիք բարձրացնելու համար։ Իշխանափոխությունը Հայաստանում նշանակում է խաղաղություն Ղարաբաղի մասով։
Հակասերժական քարոզչության առանձնահատկությունները

Հակասերժական քարոզչության առանձնահատկությունները

Հուլիս 21, 2015 12:40 Ուշագրավն այն է, որ Սերժ Սարգսյանի դեմ քարոզչական արշավը գլխավորում է ... Սերժ Սարգսյանը։ Այդ մարդը գիտի, որ ատելի է հանրության համար, և այդ մեկնակետից ելնելով է կառուցում իր քարոզչությունը։