Մեկնաբանություն

Հունվար 27, 2013 12:00

ՀՀ նախագահական ընտրություններ. հետադարձ հայացք

ՀՀ նախագահական ընտրություններ. հետադարձ հայացք

ՀՀ նախագահի 2013թ. ընտրություններն արդեն իսկ առանձնանում են «էկզոտիկ» թեկնածուների առատությամբ։ Շատերի կողմից այս տարվա ընտրությունները համարվում են ՀՀ անկախացումից հետո որոշակի ժամանակաշրջանի ավարտ, եզրափակում։

Մինչ առաջադրված թեկնածուներն իրենց դերի մեջ են մտել ու փորձում են մրցակցային ֆոն ապահովել գործող նախագահի համար, եկեք վերհիշենք, թե նախորդ ընտրություններում ովքեր են առաջադրվել և ըստ ԿԸՀ–ի՝ քանի տոկոս քվե են հավաքել։ Կներկայացնենք միայն «չոր» փաստեր։

Եվ այսպես, ՀՀ անկախացումից հետո նախագահական առաջին՝ 1991թ. հոկտեմբերի 16–ի ընտրություններին մասնակցում էին ԱԻՄ առաջնորդ Պարույր Հայրիկյանը, ՀՀԿ հիմնադիր Աշոտ Նավասարդյանը, արձակագիր Զորի Բալայանը, ակադեմիկոս Ռաֆայել Ղազարյանը, դերասան Սոս Սարգսյանը, ով առաջադրվել էր ՀՅԴ–ի կողմից և ՀՀՇ–ական Լևոն ՏերՊետրոսյանը, ով և ընտրվեց ՀՀ առաջին նախագահ։

Տեր–Պետրոսյանը նախագահ դարձավ մեկ փուլով՝ ստանալով 1.518.090 ընտրողների ձայների 83%-ը: Պարույր Հայրիկյանին իր վստահության քվեն տվեց 7%-ը, Սոս Սարգսյանին՝ 4.3%-ը, Զորի Բալայանին՝ 0.45%-ը, Ռաֆայել Ղազարյանին՝ 0.39%-ը, Աշոտ Նավասարդյանին՝ 0.16%-ը:

ՀՀ Սահմանադրության ընդունումից հետո առաջին անգամ տեղի ունեցած նախագահական ընտրություններին (1996թ. սեպտեմբերի 22) մասնակցող թեկնածուներն էին՝ ԱԺՄ նախագահ Վազգեն Մանուկյանը, կոմունիստական կուսակցությունից Սերգեյ Բադալյանը, «Ղարաբաղ» կոմիտեի անդամ Աշոտ Մանուչարյանը, ԱԻՄ առաջնորդ Պարույր Հայրիկյանը, ՀԴԿ նախագահ Արամ Սարգսյանը և ակադեմիկոս Լենսեր Աղալովյանը։ Ընտրություններից օրեր առաջ ընդդիմադիր թեկնածուները ինքնաբացարկ հայտնեցին և սատարեցին Վազգեն Մանուկյանին. ի վերջո, քվեաթերթիկում մնաց չորսի անունը՝  Լևոն Տեր-Պետրոսյան, Վազգեն Մանուկյան, Սերգեյ Բադալյան և Աշոտ Մանուչարյան։ Մեկ փուլով նախագահի պաշտոնում վերընտրվեց Տեր–Պետրոսյանը։

Այդ ընտրություններում քվեարկությանը մասնակցած 1.333.204 ընտրողների  ձայների  6,34 %–ը ստացավ Սերգեյ Բադալյանը, 41,29 %–ը՝ Վազգեն Մանուկյանը, 0,6 %–ը՝ Աշոտ Մանուչարյանը և 51,75 %–ը՝ Լևոն Տեր-Պետրոսյանը։

1998 թվականի մարտի 16–ի նախագահական արտահերթ ընտրություններում առաջադրված թեկնածուներն էին ՀՀ վարչապետ Ռոբերտ Քոչարյանը, ակտիվ քաղաքականություն վերադարձած ՀԿԿ կենտկոմի առաջին քարտուղար Կարեն Դեմիրճյանը, Վազգեն Մանուկյանը, Սերգգեյ Բադալյանը, Պարույր Հայրիկյանը, Դավիթ Շահնազարյանը, «Ազգային միաբանության» նախագահ Արտաշես Գեղամյանը, Լիբերալ դեմոկրատական կուսակցության նախագահ Վիգեն Խաչատրյանը, ՍԻՄ նախագահ Հրանտ Խաչատրյանը, ՀԴԿ նախագահ Արամ Սարգսյանը, ՄՅՈւԴ կոոպերատիվ համալսարանի հիմնադիր  Յուրի Մկրտչյանը և «Նոր ուղի» կուսակցության նախագահ Աշոտ Բլեյանը։ Այս ընտրություններում 12 թեկնածուներից 7–ը՝ Դավիթ Շահնազարյանը, Վիգեն Խաչատրյանը, Հրանտ Խաչատրյանը, Արտաշես Գեղամյանը, Արամ Սարգսյանը, Աշոտ Բլեյանը և Յուրի Մկրտչյանը, ստացան մեկ տոկոսից պակաս ձայներ։

1998–ին առաջին անգամ ընտրություններն անցան երկու փուլով։ Առաջին փուլում Ռոբերտ Քոչարյանը ստացավ 1.449. 004 ընտրողների 38,76%–ի ձայնը, Կարեն Դեմիրճյանը՝ 30,67%,  Վազգեն Մանուկյանը՝ 12,24%, Սերգեյ Բադալյանը՝ 11,01%, Պարույր Հայրիկյանը՝ 5,41%:

Երկրորդ փուլում նախագահ դարձավ Ռոբերտ Քոչարյանը։ 

2003 թվականի փետրվարի 19–ի ընտրություններում նախագահի թեկնածուներն էին Ռոբերտ Քոչարյանը, Ստեփան Դեմիրճյանը՝ հոկտեմբերի 27–ի ահաբեկչության զոհ դարձած Կարեն Դեմիրճյանի որդին, նույն ահաբեկչության զոհերից վարչապետ Վազգեն Սարգսյանի եղբայր Արամ Սարգսյանը, Վազգեն Մանուկյանը, Արտաշես Գեղամյանը, ՆԺԿ նախագահ Արամ Կարապետյանը, «Ազգային համաձայնություն» կուսակցության նախագահ Արամ Հարությունյանը, «Միավորված հայեր» կուսակցության նախագահ Ռուբեն Ավագյանն ու «Հայրենիք և պատիվ» կուսակցության նախագահ Գառնիկ Մարգարյանը։ Արամ Սարգսյանը հանեց իր թեկնածությունը հօգուտ Ստեփան Դեմիրճյանի, ով հանդիսանում էր ընդդիմադիր դաշտի ֆավորիտը։

Այս անգամ նույնպես ընտրություններն անցան երկու փուլով։ Առաջին փուլում ընտրություններին մասնակցած 1.462.383 ընտրական իրավունք ունեցող քաղաքացիների ձայների մեկ տոկոսից պակաս ստացան Գառնիկ Մարգարյանը, Ռուբեն Ավագյանը, Արամ Հարությունյանը և Վազգեն Մանուկյանը։

Արտաշես Գեղամյանը ստացավ՝ 250.145, Ստեփան Դեմիրճյանը՝ 399.757, Արամ Կարապետյանը՝ 41.795 և Ռոբերտ Քոչարյանը՝ 700808 քվե։

Երկրորդ փուլ դուրս եկան Ռոբերտ Քոչարյանը և Ստեփան Դեմիրճյանը։ Նախագահ շարունակեց մնալ Ռոբերտ Քոչարյանը։ Երկրորդ փուլում նա ստացավ ընտրողների ձայների 67,44%–ը, իսկ Ստեփան Դեմիրճյանը՝ 32,56%-ը։

2008 թվականի փետրվարի 19–ին՝ հինգերորդ ընտրություններում, նախագահի աթոռի համար պայքարում էին ՀՀ վարչապետ Սերժ Սարգսյանը, տարիների դադարից հետո ակտիվ քաղաքականություն վերադարձած ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն ՏերՊետրոսյանը, ՕԵԿ նախագահ Արթուր Բաղդասարյանը, Վազգեն Մանուկյանը, ՀՅԴ-ից Վահան Հովհաննիսյանը, Ժողովրդական կուսակցության նախագահ Տիգրան Կարապետյանը, Արտաշես Գեղամյանը, Արամ Հարությունյանը և ԼՂՀ նախկին արտգործնախարար Արման Մելիքյանը։ Մեկ փուլով նախագահ դարձավ Սերժ Սարգսյանը։

Ըստ ԿԸՀ–ի տվյալների՝ քվեարկությանը մասնակցեց 1 671 027 մարդ (1991 թվականից սկսած մասնակցության ամենաբարձր ցուցանիշը)։ Արթուր Բաղդասարյանը ստացավ 16.69% քվե, Արտաշես Գեղամյանը՝ 0.46%, Տիգրան Կարապետյանը՝ 0.60%, Արամ Հարությունյանը՝ 0.18%, Վահան Հովհաննիսյանը՝ 6.18%, Վազգեն Մանուկյանը՝ 1.29%, Արման Մելիքյանը՝ 0.27%, Սերժ Սարգսյանը՝ 52.82%, Լևոն Տեր–Պետրոսյանը՝ 21.51% ձայն։

2013թ. փետրվարի 18–ին տեղի են ունենալու նախագահական հերթական ընտրությունները։ Առաջադրված 15 թեկնածուներից ցուցակում մնացել են ութը և ամենայն հավանականությամբ վերջնական քվեաթերթիկում ավելի քիչ թեկնածուներ կմնան։ Այս պահի դրությամբ ՀՀ նախագահ են ցանկանում դառնալ ՀՀ գործող նախագահ Սերժ Սարգսյանը, Պարույր Հայրիկյանը, «Ռադիո Հայ» ՍՊԸ-ի տնօրեն Անդրիաս Ղուկասյանը, «Ժառանգության» առաջնորդ Րաֆֆի Հովհաննիսյանը, Արամ Հարությունյանը, էպոսագետ ներկայացող Վարդան Սեդրակյանը, Արման Մելիքյանը և ՀՀ նախկին վարչապետ Հրանտ Բագրատյանը։

Շատ վերլուծաբանների և քաղաքագետների կարծիքով՝ սա Հայաստանի պատմության մեջ ամենաոչմրցակցային ընտրությունն է, և ըստ ամենայնի՝ Սերժ Սարգսյանը միջինասիական երկրներում և հարևան Ադրբեջանում նախագահական ընտրությունների ժամանակ արձանագրվող քվեատոկոսներով կմնա իր պաշտոնին։

Արեգնազ Մանուկյան

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Քայլելով տնտեսական հեղափոխության բլեֆը

Քայլելով տնտեսական հեղափոխության բլեֆը

Ապրիլ 24, 2019 09:21 Փաշինյանի միակ զենքը եղել և մնում է ատելությունը։ Իսկ ատելությամբ հեռու չես գնա։
Նիկոլ Փաշինյանը պաշտոնապես ներկայացրեց իր ծրագիրն Արցախի հարցով (տեսանյութ)

Նիկոլ Փաշինյանը պաշտոնապես ներկայացրեց իր ծրագիրն Արցախի հարցով (տեսանյութ)

Ապրիլ 23, 2019 14:20 Փաշինյանն ամենածանր գործի վրա է. ապահովում է «թավշյա հեղափոխության» տեսարանային մասն ու անվերջանալի ֆեյսբուքյան «լայվերը»։
Մի ուրվական է շրջում Հայաստանում, Կերենսկու ուրվականը

Մի ուրվական է շրջում Հայաստանում, Կերենսկու ուրվականը

Ապրիլ 23, 2019 12:50 Փաշինյանը շատ լավ հասկանում է, որ Վանեցյանին թիրախավորելով՝ իրականում թիրախավորել են իրեն։
Բա ասում էր` առարկայական քննարկումներ չկան

Բա ասում էր` առարկայական քննարկումներ չկան

Ապրիլ 22, 2019 18:30 1997թ. Տեր-Պետրոսյանն էլ հարցը կտրուկ էր դնում`պատերա՞զմ, թե՞ խաղաղություն։ Մնում է`Փաշինյանը կրկնի ադրբեջանցիների և սրանց տեսակետները:
Ուկրաինական դասեր Նիկոլ Փաշինյանի համար

Ուկրաինական դասեր Նիկոլ Փաշինյանի համար

Ապրիլ 22, 2019 10:45 Փաշինյանը քաղաքական առումով տեղավորվում է Ուկրաինայի պարտված նախագահ Պորոշենկոյի տիրույթում։
Գալիս է Արթուր Վանեցյանի հետ նկարները ջնջելո՞ւ ժամանակը

Գալիս է Արթուր Վանեցյանի հետ նկարները ջնջելո՞ւ ժամանակը

Ապրիլ 21, 2019 15:50 Հեղափոխականներն իշխանության գալուց հետո դառնում են ոխերիմ բարեկամներ։ Այսպիսին են հեղափոխական ժանրի կանոնները։ 
Դավիթ Սանասարյանով քանդվող կծիկը (տեսանյութ)

Դավիթ Սանասարյանով քանդվող կծիկը (տեսանյութ)

Ապրիլ 21, 2019 13:50 Հեղափոխությունը խժռում է իր զավակներին, իսկ զավակները խժռում են միմյանց։
Քանդուքարափ հեղափոխություն

Քանդուքարափ հեղափոխություն

Ապրիլ 20, 2019 11:05 Հանկարծ հիշել են անմեղության կանխավարկածը․ ավելի շուտ «սորոսական համերաշխության» ոլորտից է։
Նիկոլ Փաշինյանի երկակի ստանդարտները

Նիկոլ Փաշինյանի երկակի ստանդարտները

Ապրիլ 20, 2019 09:01 Այ այսպիսի ընտրովի անմեղության կանխավարկած։ 
Մի՛ մեղադրիր, որ չմեղադրվես

Մի՛ մեղադրիր, որ չմեղադրվես

Ապրիլ 19, 2019 12:55 Մի՛ եղեք Դավիթի պես։ Հարգե՛ք մարդկանց անմեղության կանխավարկածը, այդ թվում նաև՝ Դավիթի պարագայում։
Նիկոլ Փաշինյանի կետը (տեսանյութ)

Նիկոլ Փաշինյանի կետը (տեսանյութ)

Ապրիլ 18, 2019 12:25 Փաշինյանն արցախյան բանակցությունների թեմայով իր ու Սարգսյանի «կետերի» տարբերության մասին և՛ ճիշտ է ասում, և՛ սուտ:
Փաշինյանն՝ ընդդեմ Նիկոլի (տեսանյութ)

Փաշինյանն՝ ընդդեմ Նիկոլի (տեսանյութ)

Ապրիլ 17, 2019 17:35 Ախր, կոստյումը չի, որ պետք է գեղեցկացնի պաշտոնը։
Նոր Հայաստանում օրենքները և Սահմանադրությունը գործո՞ւմ են, թե՞ չէ

Նոր Հայաստանում օրենքները և Սահմանադրությունը գործո՞ւմ են, թե՞ չէ

Ապրիլ 16, 2019 21:30 Կարո՞ղ է օրենսդրությամբ ամրագրված խաղի կանոնները շարունակում են գործել, բայց Ռոբերտ Քոչարյանի վրա չեն տարածվում։
Նիկոլ Փաշինյանն՝ ընդդեմ ռուսական հեռուստաալիքների (տեսանյութ)

Նիկոլ Փաշինյանն՝ ընդդեմ ռուսական հեռուստաալիքների (տեսանյութ)

Ապրիլ 16, 2019 13:20 Թուխիկյանի «հուժկու» պահանջից հետո արդեն Փաշինյանն անձամբ «մեյդան» եկավ ու սկսեց կռիվ տալ ռուսական հեռուստաալիքների դեմ։
Ինչո՞ւ Մոսկվան չի հավատում Նիկոլի արցունքներին

Ինչո՞ւ Մոսկվան չի հավատում Նիկոլի արցունքներին

Ապրիլ 16, 2019 00:05 Նիկոլի և իր «շքախմբի» մանիպուլյացիաներին հավատացողների շարքերն արագորեն նոսրանում են։
«Թավշյա հեղափոխության» արյունոտ դեմքը (տեսանյութ)

«Թավշյա հեղափոխության» արյունոտ դեմքը (տեսանյութ)

Ապրիլ 15, 2019 10:40 Ներքին արյունահեղությունը խրախուսելը գործող իշխանությունների միակ տարբերակն է։
Ալեքսանդր Լիտվինենկոն և Անդրանիկ Քոչարյանը՝ ընդդեմ հայ–ռուսական հարաբերությունների (տեսանյութ)

Ալեքսանդր Լիտվինենկոն և Անդրանիկ Քոչարյանը՝ ընդդեմ հայ–ռուսական հարաբերությունների (տեսանյութ)

Ապրիլ 13, 2019 14:10 Անդրանիկ Քոչարյանը միշտ էլ «Լիտվինենկոյի վկա» է եղել։
Մանիպուլյացիան հասավ Ստրասբուրգ․ Փաշինյանի կրեդոն`շուստրիությունը դարձնել քաղաքական կատեգորիա

Մանիպուլյացիան հասավ Ստրասբուրգ․ Փաշինյանի կրեդոն`շուստրիությունը դարձնել քաղաքական կատեգորիա

Ապրիլ 13, 2019 08:20 Օվացիաներ չեղան, դահլիճը չպայթեց բուռն և երկարատև ծափահարություններից։
Հանրահավաք ԵԽԽՎ-ում. Փաշինյանը նոր լսարան է գտել

Հանրահավաք ԵԽԽՎ-ում. Փաշինյանը նոր լսարան է գտել

Ապրիլ 12, 2019 18:35 Նիկոլ Փաշինյանը ԵԽԽՎ-ում կոչ արեց ադրբեջանցիներին հայերի հետ սոցցանցերում շփվել առանց հայհոյանքի ու այսպես ասած՝ քիրվայություն անել:
Կառավարությունը ճանապա՞րհ է բացում նոր օլիգարխի համար

Կառավարությունը ճանապա՞րհ է բացում նոր օլիգարխի համար

Ապրիլ 12, 2019 08:59 Փաշինյանը կոչ էր անում բիզնեսմեններին հարստանալ ու հարստացնել պետությունը և խոստանում, որ պետությունը միայն օգնելու է բիզնեսին։