Խմբագրական

Նոյեմբեր 27, 2018 14:40

Լեզվի սայթաքում ըստ Ֆրեյդի՞, թե՞ ըստ Փաշինյանի (տեսանյութ)

Լեզվի սայթաքում ըստ Ֆրեյդի՞, թե՞ ըստ Փաշինյանի (տեսանյութ)

Բանավոր խոսքի ժամանակ մարդը «կիքսեր» տալու հատկություն ունի: Բանավոր խոսքի ժամանակ մարդն ամենաանկեղծն է: Որքան էլ փորձի թաքցնել սեփական մտքերը կամ խաբել, միևնույն է բանավոր խոսքը մատնում է դրա տիրոջ էությունը: Ճիշտ է, գրավորն էլ է մատնում, բայց բանավորի ժամանակ սեփական լեզվի նկատմամբ վերահսկողությունը շատ ավելի թույլ է, քան գրելիս:

Գրավորի ժամանակ հնարավոր է հետ դառնալ և ուղղել այն միտքը, որը դուրդ չի գալիս կամ թաքցնել այն միտքը, որը չես ուզում ասել: Բանավորն այլ է, հատկապես երբ հայտնվում ես ամբոխի առաջ ու «տաքանում»:

Հայտնի սոցիալ-հոգեբան Սերժ Մոսկովիչին պնդում էր, որ մարդկանց հավաքների ժամանակ անհատի մոտ ենթագիտակցականը սկսում է ճնշել գիտակցությանը և նա սկսում է ասել բաներ, որոնք այլ պայմաններում չէր ասի:

Ըստ Մոսկովիչիի՝ մարդն ամենառացիոնալն է ու հավասարակշռվածը, երբ մենակ է: Որքան շատանում են իրար հետ շփվող մարդիկ, այնքան ռացիոնալիզմն իր տեղը զիջում է իռացիոնալիզմին ու այնքան գիտակցականը կապիտուլացվում է ենթագիտակցականի առաջ:

Մեկ այլ աշխարհահռչակ գիտնական Զիգմունդ Ֆրեյդը մարդու ենթագիտակցականի մասով հեղափոխական հայտնագործություններ է արել: Դրանցից մեկը վերաբերում է լեզվի սայթաքմանը:

Ֆրեյդի տեսության համաձայն՝ մարդը կարող է, անկախ իր կամքից, արտաբերել մի բառ կամ նույնիսկ նախադասություն, որը նա չէր ուզենա ասել, բայց որը բացահայտում է տվյալ սուբյեկտի իրական մտածողությունը և կարծիքը: Որքան էլ հետո մարդը փորձի արդարանալ, թե այլ բան նկատի ուներ կամ սխալվել է, միևնույն է դա ոչինչ չի նշանակում, քանզի ասածն արդեն մատնել է իրեն:

Ի դեպ, «լեզվի սայթաքում ըստ Ֆրեյդի» ձևկերպումը մտել է առօրյա խոսակցական մեջ: Երբ մարդը անկախ իր կամքից բերանից բառ է «թռցնում», ասում են «սայթաքեցիր ըստ Ֆրեյդի»:

Սա որպես նախաբան: Հիմա անցնենք բուն թեմային:

Նիկոլ Փաշինյանի մտքինն ու լեզվինը

Բուն թեման քարոզարշավն է: Ու քանի որ հիմա բանավոր խոսքի հեղեղ է, ուստի «կիքսերն» էլ են հորդում հռետորների բերաններից: Լեզվի սայթաքումն, ըստ Ֆրեյդի, ամենուրեք է:

Երեկ, օրինակ, Նիկոլ Փաշինյանը մի ուշագրավ բան է հայտարարել: Արձագանքելով «Սասնա ծռերի» այն պնդմանը, որ ձևավորվելիք ԱԺ-ն ժամանակավոր է լինելու և 1,5-2 տարի հետո տեղի կունենան նոր ընտրություններ՝ Փաշինյանը նախընտրական հանդիպման շրջանակներում հայտարարել է. «Էդ դուք իրոք որոշել եք, որ ձեզ իրավունք է տրված որոշել խորհրդարանի ու երբեմն նույնիսկ մարդկանց կյանքի չափե՞րը, ես ձեզ ասում եմ՝ հանկարծ չշշկռվեք, սա ձեզ համար Սերժ Սարգսյանի թուլամորթ ու թուլակամ իշխանությունը չէ»:

Փաշինյանը խորհուրդ է տվել իրենց ժպիտներն ու քաղաքավարությունը որևէ մեկը չհամարձակվի մեկնաբանել որպես թուլություն։

«Այդպիսի մի քանի դեպք եղել է, և այդպես մտածողները համտեսել են ասֆալտի համը, ես ոչ մեկին խորհուրդ չեմ տա գնալ այդ ճանապարհով՝ ով ուզում է լինի»,-ասել է Նիկոլ Փաշինյանը։

Սրանք շատ ուշագրավ հայտարարություններ են, որոնք մի քանի շերտ են պարունակում և արժե հասկանալ, թե արդյոք դրանք ընդամենը «տաքացածությա՞ն» հետևանք են, թե՞ Փաշինյանի լեզվից թռել է այն, ինչը նա երկար ժամանակ թաքցրել էր: Այսինքն՝ արժե հասկանալ, թե արդյոք նրա ասածներն ըստ Ֆրեյդի՞ են, թե՞ ըստ Փաշինյանի (տաքգլխության ու նեղացածության արդյունք):

Մի կողմ թողնելով այն հարցի քաղաքական գնահատականը, թե արդյոք կարելի՞ է 2 տարուց հետո արտահերթ ընտրություններ պահանջող ուժին սպառնալ, որ այդ ուժը կարող է համտեսել ասֆալտի համը՝ դիտարկենք Փաշինյանի հայտարարության այլ՝ հոգեբանական ու փիլիսոփայական ասպեկտները:

Ինչո՞ւ է Փաշինյանը թուլակամ համարում Սերժ Սարգսյանին և

ի՞նչ է դա նշանակում

Փաշինյանը Սարգսյանին, «Սասնա ծռերին» ուղղված պատասխանի համատեքստում, կարող է երկու պատճառով թուլամորթ ու թուլակամ համարել՝

1.«Սասնա ծռերի» կողմից ՊՊԾ գնդի գրավման ժամանակ արձանագրված իշխանության պահվածքի համար,

2.այս տարվա ապրիլին հրաժարական տալու և արտահերթ ընտրություններ անցկացնելուն համաձայնելու համար:

Պետք է արձանագրել, որ Նիկոլ Փաշինյանը Սերժ Սարգսյանին համարում է թուլամորթ ու թուլակամ գործիչ այն առումով, որ ինքը Սարգսյանի պես չի վարվի, երբ առաջանա իշխանությունը պահելու խնդիր: Այսինքն՝ Փաշինյանը թույլ չի տա իր իշխանության դեմ հարձակում և արտահերթ ընտրություններ:

Իշխանություններն այն ժամանակ կարող էին ուժ կիրառել և տեղում վերացնել ՊՊԾ գունդը գրավածներին, բայց դա չարեցին: Թերևս հենց այդ վարքագիծն է Փաշինյանը թուլակամություն ու թուլամորթություն համարում:

Դատելով Փաշինյանի ասածներից՝ ստացվում է, որ եթե ինքը լիներ իշխանություն, ապա ՊՊԾ գնդի գրավումից հետո ոչ թե օրեր շարունակ կփորձեր բանակցել «ծռերի» հետ, այլ նրանց, պատկերավոր ասած, կփռեր գետնին:

Այս դեպքում հարց է առաջանում՝ եթե Փաշինյանը համարում է, որ «ծռերի» հանդեպ Սերժ Սարգսյանը մեղմ է վարվել ու հետևաբար նաև՝ սխալ, ապա ինչո՞ւ էր այն օրերին ՊՊԾ գնդի գրավումն օգտագործում իր քաղաքական փիառն անելու համար և ինչո՞ւ է համաներել «ծռերին», եթե գտնում է, որ նրանց հանդեպ թուլամորթություն ու թուլակամություն է ցուցաբերվել:

Եթե «ծռերին» նա համարում է ահաբեկիչներ, ապա ինչո՞ւ է ազատ արձակել: Իսկ եթե նրանց չի համարում ահաբեկիչներ, այլ կարծում է, որ նրանք ազգի շահերով առաջնորդվող հերոսներ են, ապա ինչո՞ւ է կարծում, որ նրանց հանդեպ պետք էր կոշտ ուժ կիրառել, այլ ոչ թե թուլակամություն:

Իսկ եթե Նիկոլ Փաշինյանը թուլակամ ու թուլամորթ է համարում Սերժ Սարգսյանին այն պատճառով, որ վերջինս ապրիլ ամսին ընդառաջ է գնացել ցուցարարների՝ վարչապետի պաշտոնից հրաժարական տալու և արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու պահանջներին, ապա դա մատնում է Փաշինյանի տեսակը: Ստացվում է լեզվի սայթաքում ըստ Ֆրեյդի:

Սերժ Սարգսյանին թուլակամության մեջ մեղադրելով՝ Փաշինյանը, փաստորեն, հայտարարում է, որ ինքը համանման իրավիճակում ոչ թե հրաժարական կտա, այլ կդիմադրի, այսպես ասած, մինչև վերջին փամփուշտը և ցուցարարներին կպառկեցնի ասֆալտին:

Ու սա ասում է մեկը, ով հայտարարում է, թե իբր հրապարակում կանգնած քաղաքացին է որոշում կայացնում: Փաշինյանն իր հայտարարությամբ, ըստ էության, ցույց տվեց, որ շատ ավելի կոշտ ռեժիմ է պատրաստվում ստեղծել, քան կար Սերժ Սարգսյանի օրոք, որը նա համարում է թուլակամ ու թուլամորթ: Իսկ «քաղաքացին է որոշում» ձևակերպումը զոմբիների ականջը շոյելու համար է, նաև՝ սեփական որոշումների համար պատասխանատվությունից խուսափելու և սեփական քայլերին լեգիտիմություն հաղորդելու համար:

Այս կտրվածքով «Նիկոլը ճիշտ էր, ես սխալվեցի» սարգսյանական ձևակերպումն այլ իմաստ է ստանում: Սերժ Սարգսյանը, սեփական սխալի մասին բարձրաձայնելիս, թերևս, նկատի է ունեցել այն, որ պետք է թուլակամություն չցուցաբերվեր ու ցույցերը խեղդվեր հենց օրորոցի մեջ, ինչը Փաշինյանը, ելնելով իր ձևակերպումներից, առանց աչք թարթելու կաներ, եթե լիներ իշխանություն, այսինքն՝ հետագայում պատրաստ է լինելու անել արդեն որպես իշխանություն:

Առաջնորդվենք ջունգլիների՞ օրենքով

Եթե քաղաքական պայքարը դիտարկում ենք անգլիացի փլիսոփա Հերբերտ Սփենսերի մոդելով, ապա Նիկոլը ճիշտ է, քանզի գործում է ջունգլիների օրենքը:

Ըստ Փաշինյանի ասածների և սփենսերյան մոդելի՝ հատկապես Հայաստանի տիպի երկրներում իշխանությունը պետք է վերցնել արմունկներով՝ դես ու դեն բոթելով մրցակիցներին և անհրաժեշտության պահին ասֆալտին պառկացնելով նրանց:

Դե եթե պառկացնելով է, ապա ճիշտ էին պառկացնողներ Լևոն Տեր-Պետրոսյանը (1996-ին նախագահի պաշտոնում վերարտադրվելով), Վազգեն Սարգսյանը («100 տոկոս էլ ձայն հավաքեիք, միևնույն է՝ ուժայինները չէին ենթարկվի Վ. Մանուկյանին»), Ռոբերտ Քոչարյանը (Տեր-Պետրոսյանին հեռացնելուց հետո իշխանության գալով և 10 տարի իշխանությունը պահելով), Սերժ Սարգսյանը (2008-ի հայտնի դեպքերի արդյունքում իշխանության գալով և 10 տարի իշխանությունը պահելով), Նաիրի Հունանյանը (հոկտեմբերի 27 կազմակերպելով), Նիկոլ Փաշինյանը (փողոցի միջոցով իշխանության գալով) և սխալ էին «պառկողներ» Լևոն Տեր-Պետրոսյանը (հրաժարական տալով), Վազգեն Սարգսյանը (սպանվելով), Նաիրի Հունանյանը (ահաբեկչության արդյունքում իշխանության չգալով), Ժիրայր Սեֆիլյանը (պարբերաբար կալանավորվելով), Սերժ Սարգսյանը (հրաժարական տալով) ու ընտրություններում պարտված նախագահի ընդդիմադիր բոլոր թեկնածուները:

Ահա այսպիսի թավշյա բաներ:

7or.am

Այս խորագրի վերջին նյութերը

Ի՞նչ բացահայտեց գաղտնալսումը

Ի՞նչ բացահայտեց գաղտնալսումը

Դեկտեմբեր 06, 2018 14:15 Հասկանո՞ւմ է արդյոք Փաշինյանը, որ շատ ավելի լուրջ խնդիրներ մեր պետության և անձամբ իր համար կառաջանան, եթե նա բացի «Պանդորայի արկղը»:
Լեզվի սայթաքում ըստ Ֆրեյդի՞, թե՞ ըստ Փաշինյանի (տեսանյութ)

Լեզվի սայթաքում ըստ Ֆրեյդի՞, թե՞ ըստ Փաշինյանի (տեսանյութ)

Նոյեմբեր 27, 2018 14:40 «Նիկոլը Ճիշտ էր, ես սխալվեցի» սարգսյանական ձևակերպումն այլ իմաստ է ստանում:
Ո՞վ կհաղթի ընտրություններում

Ո՞վ կհաղթի ընտրություններում

Նոյեմբեր 22, 2018 17:00 Տիգրան Մուկուչյանը, դեմքի անմեղ հայացքով ու իր բարի աչուկները ճպճպացնելով, մեզ կհաղորդի թվերը այնպես, ինչպես հաղորդում էր նախորդ ընտրությունների ժամանակ:
Օլիգարխիայի երկաթյա կանոնը «Քաղաքացիական պայմանագրում»

Օլիգարխիայի երկաթյա կանոնը «Քաղաքացիական պայմանագրում»

Նոյեմբեր 16, 2018 11:38 ՀՀԿ-ն ու դրա լիդերը ցանկության դեպքում անգամ չէին կարող այնպիսի մոդել ստեղծել, ինչպիսին որ ստեղծում է Նիկոլ Փաշինյանը:
Ամբոխի և իշխանության հարաբերությունները. Փաշինյանը կգնա՞ Ռոբեսպիերի ճանապարհով

Ամբոխի և իշխանության հարաբերությունները. Փաշինյանը կգնա՞ Ռոբեսպիերի ճանապարհով

Նոյեմբեր 09, 2018 15:28 Ո՞վ կդառնա Նիկոլ Փաշինյանի իշխանության գլխավոր հակառակորդը:
Ադրբեջանական ագրեսիան ու հայկական խաղաղասիրությունը

Ադրբեջանական ագրեսիան ու հայկական խաղաղասիրությունը

Նոյեմբեր 07, 2018 14:21 Փաշինյանի վարչապետ դառնալուց հետո Երևանի դիրքորոշումը Ղարաբաղի հարցում դարձավ հակասական ու էկլեկտիկ (ծայրահեղ խաղաղասիրականից մինչև ռազմատենչ):
Հեղափոխությունից հետո և արտահերթից առաջ

Հեղափոխությունից հետո և արտահերթից առաջ

Հոկտեմբեր 19, 2018 10:45 Հեղափոխությունը, միգուցե, կարելի է անել «դուխով», բայց պետությունը պետք է կառուցել ու զարգացնել ԽԵԼՔՈՎ:
Քաղաքական մանիպուլյացիա

Քաղաքական մանիպուլյացիա

Սեպտեմբեր 28, 2018 12:54 Ամբոխն անշնորհակալ է, դավաճան և մոռացկոտ. մանիպուլյատորը պետք է շատ լավ իմանա այդ մասին:
Ժողովրդավարությունը և ամբողջատիրությունը

Ժողովրդավարությունը և ամբողջատիրությունը

Սեպտեմբեր 24, 2018 19:07 Բռնապետական կամ ամբողջատիրական ռեժիմները հաստատվում են հիվանդ հասարակություններում։
Պատմական և հայաստանյան «սևերն» ու «սպիտակները». Լյուդովիկոս 16-րդից մինչև Նիկոլ Փաշինյան

Պատմական և հայաստանյան «սևերն» ու «սպիտակները». Լյուդովիկոս 16-րդից մինչև Նիկոլ Փաշինյան

Սեպտեմբեր 20, 2018 14:29 Հետո են տեսնելու, որ երջանկություն խոստացողները «Նապոլեոն» խոզի պես ձեռք են բերել նախորդների հատկանիշները...
Ինչպես թույլ չտալ զանգվածների ամբոխացումը

Ինչպես թույլ չտալ զանգվածների ամբոխացումը

Սեպտեմբեր 17, 2018 15:53 Ամբոխի ու կուռքի հարաբերությունները սադո-մազոխիստական սեռական հարաբերությունների են նման: Ամբոխին հեշտ է գայթակղել և օգտագործել:
Հրաժարվել «ինքնաոչնչացման բնազդից»

Հրաժարվել «ինքնաոչնչացման բնազդից»

Սեպտեմբեր 08, 2018 14:00 Մոսկվան կոշտ «մեսիջներ» է հղում, իսկ Երևանը ներսում ձգտում է պահել հեղափոխական պաթոսը: Թե ուր կհասցնի մեզ այս ամենը, կերևա շատ շուտով:
Չմոռանանք, թե ինչու են հավաքվել

Չմոռանանք, թե ինչու են հավաքվել

Մայիս 14, 2018 19:25 Վերջին 27 տարում կադրային ոլորտում հիմնականում առաջնորդվել են «Պոլի փեդ լինի, ՀՀՇ-ից լինի» տխրահռչակ սկզբունքով:
Ռետրո. Շուշիի ազատագրումը. միֆեր և իրականություն

Ռետրո. Շուշիի ազատագրումը. միֆեր և իրականություն

Մայիս 09, 2018 09:40 Եթե հավատալու լինենք պաշտոնական քարոզչությանը, ապա Ղարաբաղյան պատերազմը հաղթել են Սերժ Սարգսյանը և Զորի Բալայանը, բայց դա մեծագույն բլեֆ է:
Հայաստանն առանց Սերժ Սարգսյանի

Հայաստանն առանց Սերժ Սարգսյանի

Ապրիլ 20, 2018 09:30 «Քա՛յլ արա, մերժի՛ր Սերժին» կարգախոսը վերածվել է համազգային գաղափարի: ՀՀԿ ղեկավարը դարձել է համազգային հակահերոս:
Ե՞րբ է իրականում ուրախանում թուրքը

Ե՞րբ է իրականում ուրախանում թուրքը

Մարտ 05, 2018 15:30 Սամվել Բաբայանին ու Վազգեն Սարգսյանին ռազմական դիկտատուրայի մեջ մեղադրողներն այժմ այնպիսի տնտեսական ու քաղաքական դիկտատուրա են հաստատում, որ ...
«Մարտի 1». ո՞ւմ էր դա ձեռնտու, ո՞վ էր մեղավոր և ո՞րն էր պատճառը

«Մարտի 1». ո՞ւմ էր դա ձեռնտու, ո՞վ էր մեղավոր և ո՞րն էր պատճառը

Մարտ 01, 2018 18:10 ՀՀ-ում իշխանության ընդունում-հանձնումը տեղի է ունեցել ներսում՝ կոշտ (1998թ.) կամ փափուկ (2007թ.) պալատական հեղաշրջման միջոցով:
88-ից առաջ և հետո

88-ից առաջ և հետո

Փետրվարի 20, 2018 10:15 1988-ին կամ 1991-ին տեղի ունեցած անկախության հանրաքվեի ժամանակ ո՞ւմ մտքով կանցներ, որ 30 տարի անց ունենալու ենք գալուստսահակյանական վերնախավ:
30 տարի անց. հաղթանակներ և պարտություններ

30 տարի անց. հաղթանակներ և պարտություններ

Փետրվարի 19, 2018 18:02 Ճակատագրի հեգնանքով՝ Ղարաբաղյան շարժման 30-ամյակը համընկնում է մեզանում խորհրդային կառավարման մոդելի և գենսեկական ինստիտուտի վերականգնման հետ:
Մարտեր առանց կանոնների

Մարտեր առանց կանոնների

Փետրվարի 14, 2018 21:30 ՀՀ իշխանությունները ներդրել են «մարտեր առանց կանոնների» մոդելը. եթե փողի միջոցով ոչնչացվել է ժողովրդավարության աստվածը՝ ընտրական ինստիտուտը, ապա, կարամազովյան տրամաբանությամբ, ամեն ինչ կարելի է: