Մեկնաբանություն

Հուլիս 10, 2012 16:31

Քաղաքացիական հասարակության անելիքը

Քաղաքացիական հասարակության անելիքը

«Հարսնաքարում» տեղի ունեցած սպանությունը լցրել է շատերի համբերության բաժակը։ Հասարակական ու քաղաքական տարբեր շրջանակների միավորել է ամենաթողության դեմ պայքարը, իսկ ավելի լայն իմաստով՝ երկրում տիրող անմխիթար վիճակը։

Վահե Ավետյանի սպանությունը հասարակական բողոքի ալիք է բարձրացրել։ Երիտասարդ սպայի մահը դարձել է այն կայծը, որից կարող է բոց բռնկվել։

Քաղաքացիական բողոքի ակցիաների հետ կապված՝ այժմ երկու մոտեցում կա։

Իշխանական մոտեցում

Սերժ Սարգսյանն ու իր շրջապատը, մտահոգված լինելով իրենց համար հնարավոր անկանխատեսելի զարգացումներով, բնականաբար, կողմ են մարդկանց դժգոհությունը չքաղաքականացնելուն («Հարսնաքարում» տեղի է ունեցել հարբած ու տաքգլուխ մարդկանց վեճ, որն ավարտվել է սպանությամբ), տեղայնացնելուն (միայն Ռուբեն Հայրապետյանի դեմ պայքար) և ուղղորդելուն (նախագահը մեղավոր չէ, «չար օլիգարխներն» են մեղավոր)։

Իշխանություններն ուզում են այս ամենից ցինիկաբար օգուտ քաղել և ի վերջո «Մաշտոցի պուրակ-2» ստանալ, որի արդյունքում «կինոյի մեջի տղան» իջնում է հրապարակ և արտասանում «Ռուբե՛ն ջան, սիրուն չի...» նախադասությունը, իսկ տեղեկատվական դաշտի գեղամյաններն էլ այդ ամենը ներկայացնում են որպես քաղաքացիական հասարակության հաղթանակ։

Իշխանություններն ուզում են նաև դրածոների միջոցով այնպես անել, որ «Նեմե՛ց, մարդասպան» վանկարկումները հանկարծ չվերածվեն «Սերժի՛կ, հեռացիր»–ի, այսինքն՝ խնդիրը տեղայնացնել ու թեման փակել «պեշկաներին» զոհաբերելով (տեսնել էր պետք այն «ակտիվիստների» դեմքը երբ նախագահական նստավայրի մոտ բողոքավորները սկսեցին գոռալ «Սերժի՛կ, մարդասպան» ու «Սերժի՛կ, հեռացիր». սրանց ծրագրերի մեջ դա չէր մտնում)։

Պետք է ասել, որ նախագահական նստավայրին մասամբ է հաջողվում կառավարելի դարձնել բողոքի ալիքը։

Որքան էլ տարատեսակ «հանգույնները» պաթետիկ ոճով ելույթներ ունենան և փորձեն մեր քաղաքացիների արդարացի դժգոհություններն ուղղորդել Սարգսյանին ցանկալի հունով, միևնույն է, շատերի համար պարզ է, որ ռուբենհայրապետյանները չեն Հայաստանի ներկա վիճակի գլխավոր պատասխանատուները, և որ ձուկը գլխից է հոտած։

Քաղաքացիական մոտեցում

Երկրորդ մոտացման համաձայն՝ «Հարսնաքարում» տեղի ունեցածը պետք է քաղաքականացնել և օրակարգում դնել համակարգային փոփոխությունների խնդիրը։ Ըստ այդմ, անկախ կուսակցական համակրանք–հակակրանքից՝ առաջնային պետք է դառնա հանրային լայն կոնսոլիդացիայի շնորհիվ Հայաստանը ներսից խժռող օլիգարխիայից, այն  է՝ Սերժ Սարգսյանի գլխավորած բուրգից, ազատելը։

Անկեղծ մղումներով ակտիվիստների համար գլխավորը «Քաղաքականացում և կոնսոլիդացիա» կարգախոսն է, որը հակադրվում է «Ապաքաղաքականացում և դեկոնսոլիդացիա» իշխանամետ կարգախոսին։

Ի՞նչ է սպասվում և ի՞նչ է պետք անել

Թե վերը նշված մոտեցումներից ո՞րը գերակայող կդառնա, պարզ կլինի առաջիկայում։ Եթե իշխանությանը հաջողվեց ներդրված «ակտիվիստների» և վերջիններիս տված «կուտն» ուտող «ազնիվ քյարփինջների» միջոցով հանրային դժգոհությունը տանել «օլիգարխների» դեմ պայքարի և այդ պայքարում Սերժ Սարգսյանին ապավինելու իշխանական «բլեֆի» ուղղությամբ, ապա մենք գործ կունենանք հաճախորդացման հերթական պատմության հետ։ Այս անգամ հաճախորդի դերում, կամա թե ակամա, հանդես  կգա քաղաքացիական հասարակությունը, ինչը որևէ պարագայում թույլ տալ չի կարելի։

Իսկ եթե քաղաքացիական շարժումը դնի շատ առարկայական խնդիրներ և խուսափի կեղծ թիրախների հետևից գնալուց, ապա Հայաստանում հնարավոր կլինի հասնել դրական փոփոխությունների։ Քաղաքացիական հասարակությունը կարող է լինել ապակուսակցական, բայց ապաքաղաքական՝ երբեք։

Քաղաքացիական հասարակության իրական ջատագովները, անկախ իրենց քաղաքական նախասիրություններից, պետք է քաղաքական ուժերին հարկադրեն համախմբել իրենց ջանքերը և լուծել հետևյալ խոշոր խնդիրները.

Ա. Հայաստանում առկա քաղաքական մենաշնորհի վերացում և գալիք նախագահական ընտրությունների լեգիտիմության ապահովում,

Բ. Արհեստական տնտեսական մենաշնորհների վերացում, ազատ մրցակցության ապահովում, սեփականության իրավունքի պաշտպանության գործուն մեխանիզմների ներդրում և ներկա տնտեսական քաղաքականության արմատական վերանայում,

Գ. Մարդու իրավունքների և ազատությունների ամբողջական փաթեթի իրացման հնարավորության ապահովում։

Ահա այս պլատֆորմի շուրջ պետք է քաղաքացիական հասարակությունն ու  Հայաստանի ապագայով մտահոգ քաղաքական ուժերը մեկտեղեն իրենց ջանքերը։

Քաղաքական ուժերն ու քաղաքացիական հասարակությունն անզոր կլինեն, եթե որոշեն առանձին–առանձին, ինչպես իշխանությունն է ուզում, պայքարել ընտրակեղծիքների նոր տեխնոլոգիայով ընտրական համակարգը վերջնականապես սպանած օլիգարխիկ բուրգի դեմ։ Միայն լայն կոնսոլիդացիայի միջոցով է հնարավոր խաղից հանել ու վերջին հաշվով սահմանադրական դաշտ բերել Սերժ Սարգսյանի պահապան «հրեշտակի» վերածված ֆորմալ ու ոչ ֆորմալ ուժային կառույցներին ու փոփոխությունների հասնել առանց արյունալի բախումների։

Վահե Ավետյանին սպանել է այն համակարգը, որը Բաղրամյան 26–ում ձգտում են է՛լ ավելի կենտրոնացնել և այլասերել՝ թաքնվելով «Պայքարում ենք օլիգարխների դեմ» դեմագոգիկ լոզունգի տակ։ Եվ ուրեմն, սխալ ճանապարհով չգնալու համար՝ հարվածը պետք է ուղղել օլիգարխիկ բուրգի «ուղեղային կենտրոնի»՝ նախագահական նստավայրի կողմը։ Սարգսյանը շատ լավ զգում է, որ ի վերջո այդպես էլ լինելու է, և այդ իսկ պատճառով բետոնապատ արգելքներ է դրել նախագահական նստավայրի մոտքի մոտ, բայց դե բոլոր ավտորիտար ղեկավարներն էլ նման քայլի դիմել են, հետո ի՞նչ...

Ամփոփելով նշեմ, որ 2013թ. նախագահական ընտրությունները հարկավոր է առիթ դարձնել ՀՀԿ–ՕԵԿ հակապետական ու հակահասարակական կոալիցիայից ձերբազատվելու և երկրում ազգային համաձայնության մթնոլորտի ձևավորման օգնությամբ բարեփոխումներ անելու համար։  

Կարեն Հակոբջանյան

Print Friendly and PDF

Այս խորագրի վերջին նյութերը

«Գովազդային» դադար (տեսանյութ)

«Գովազդային» դադար (տեսանյութ)

Մայիս 06, 2018 10:19 Մինչ հեղափոխական գործընթացում «գովազդային» ընդմիջում է հայտարարված ...
ՀՀԿ-ի գերեզմանափորը

ՀՀԿ-ի գերեզմանափորը

Մայիս 04, 2018 12:50 Սերժ Սարգսյանի մուտքը ՀՀԿ նշանավորվել էր պետական ապարատի ու կիսաքրեական տարրերի «ամուսնությամբ»:
Հասնել ՀՀԿ-ի հեռացմանն ու ՀՀԿ-իզմի վերացմանը

Հասնել ՀՀԿ-ի հեռացմանն ու ՀՀԿ-իզմի վերացմանը

Ապրիլ 30, 2018 11:15 ՀՀԿ-ականները դարձան գլխավոր ծաղրածուներ կամ էլ՝ «Նա անփոխարինելի է» նախադասությունը կրկնող թութակներ:
Հեղափոխական տրամաբանություն

Հեղափոխական տրամաբանություն

Ապրիլ 25, 2018 11:10 Հեղափոխության հաղթանակը ենթադրում է ոչ միայն Սերժ Սարգսյանի, այլ նաև նրա ողջ շրջապատի, այսինքն՝ ՀՀԿ-ի, շմայսերի, սաքուլիկների, գագիկհարությունյանների և մյուս օդիոզ ու «թթված» դեմքերի հեռացում:
Մեկ քայլանի կոմբինացիան ավարտվեց. ՀՀԿ-ն կքվեարկի՞ Նիկոլի օգտին

Մեկ քայլանի կոմբինացիան ավարտվեց. ՀՀԿ-ն կքվեարկի՞ Նիկոլի օգտին

Ապրիլ 24, 2018 11:05 Սերժը գնաց, բայց ՀՀԿ-ն մնաց: Մնաց նաև ապագա իշխանության կոնֆիգուրացիայի հարցը:
Ո՞ր տարբերակը կընտրի Սերժ Սարգսյանը

Ո՞ր տարբերակը կընտրի Սերժ Սարգսյանը

Ապրիլ 23, 2018 15:30 Սերժ Սարգսյանը պետք է հասկանա, որ չհեռանալու տարբերակ չունի: Նա ԴԵՌ ունի ընտրության հնարավորություն՝ հեռանալու ձևի ընտրության հնարավորություն:
Ո՞րն է լինելու հանգուցալուծումը

Ո՞րն է լինելու հանգուցալուծումը

Ապրիլ 21, 2018 15:35 Փաշինյանի ու Սարգսյանի պահանջներն ու նպատակները փոխբացառող են: Չկա հատման կետ: Երկուսն էլ կապիտուլյացիա են առաջարկում դիմացինին:
Սերժ Սարգսյանի ակամա ինքնախոստովանությունը (տեսանյութ)

Սերժ Սարգսյանի ակամա ինքնախոստովանությունը (տեսանյութ)

Ապրիլ 19, 2018 13:25 Սերժ Սարգսյանի խոսքի արժեքը զրոյացել է իր իսկ նախաձեռնությամբ: Բոլոր այն խոստումները, որոնք նա տվել է` իրականացել են հակառակ նշանով:
Կարեն Կարապետյանը չփոխեց, բայց փոխվեց (տեսանյութ)

Կարեն Կարապետյանը չփոխեց, բայց փոխվեց (տեսանյութ)

Ապրիլ 19, 2018 10:00 Ժիլետի և թմբուկի կարիք «լուսավոր» հաճախորդ Էդմոն Մարուքյանի սիրելի Սերժ Սարգսյանն այլևս չունի:
Էդմոնն ու Արամը արդարացրին Սերժ Սարգսյանի հույսերը, բայց ...

Էդմոնն ու Արամը արդարացրին Սերժ Սարգսյանի հույսերը, բայց ...

Ապրիլ 18, 2018 13:05 Երեկ Սերժ Սարգսյանին հաջողվեց կրկեսի վերածել խորհրդարանը (և ոչ միայն երեկ): Ամեն մեկն իր դերակատարումն ուներ:
Սերժ Սարգսյանի պյուռոսյան հաղթանակը

Սերժ Սարգսյանի պյուռոսյան հաղթանակը

Ապրիլ 18, 2018 11:10 Հիմա ՀՀԿ ղեկավարը շատ ավելի վատ հանրային ընկալում ունի, քան նույնիսկ 2008-ի մարտ 1-ի դեպքերից հետո: «Քա՛յլ արա, մերժի՛ր Սերժին»-ը այլևս դարձել է ազգային գաղափար:
Փնտրվում է ՀՀ նախագահ

Փնտրվում է ՀՀ նախագահ

Ապրիլ 15, 2018 19:15 Արմեն Սարգսյանը Էդմոն Մարուքյանի, Արամ Զավենիչի, Շարմազանովի, Բ26-ի հին ու նոր հաճախարդների և մյուս ՀՀԿ-ականների պես անդամագրված է «Մի՛ մերժիր Սերժին, SNICKERS-ի՛ր» նախաձեռնությանը:
«Հասնել և անցնել Ադրբեջանին»

«Հասնել և անցնել Ադրբեջանին»

Ապրիլ 12, 2018 12:15 Քանի՞ մարդ կմնա Հայաստանում ադրբեջանական բարքերի տոտալ տարածման պարագայում:
«Լուսավոր» հաճախորդների կարգախոսը՝ «Մի՛ մերժիր Սերժին»

«Լուսավոր» հաճախորդների կարգախոսը՝ «Մի՛ մերժիր Սերժին»

Ապրիլ 12, 2018 10:30 Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Բ26-ի ձեռքի տակ այլևս ուրիշ բան չկա՝ «լուսավոր» հաճախորդներին օգտագործելու են բազմակի անգամ ու առանձնակի դաժանությամբ:
Հովիկ Աբրահամյանի ու Կարեն Կարապետյանի ճակատագրերը

Հովիկ Աբրահամյանի ու Կարեն Կարապետյանի ճակատագրերը

Ապրիլ 11, 2018 15:20 Տարբեր են նրանց հետագծերը, սակայն նույնը՝ վարչապետությունից հեռացման ճանապարհը:
Սերժ Սարգսյանը հայտնվում է «առաջին գծում»

Սերժ Սարգսյանը հայտնվում է «առաջին գծում»

Ապրիլ 11, 2018 11:35 Մենք հիմա վտանգավոր փուլ ենք մտնում: Վտանգավոր ինչպես անձամբ Սերժ Սարգսյանի, այնպես էլ Հայաստանի համար:
Կարեն Կարապետյանը գնաց ամենավատ տարբերակով. ափսո՞ս էր տղան

Կարեն Կարապետյանը գնաց ամենավատ տարբերակով. ափսո՞ս էր տղան

Ապրիլ 10, 2018 12:15 Կարեն Կարապետյանը փաստացի կրկնեց Շարմազանովի ու մյուս օդիոզների ձևակերպումը, ըստ որի՝ Սերժ Սարգսյանն անփոխարինելի է:
Մեծ թատրոնը, «ֆեյք» նախագահը և Սերժ Սարգսյանի վրեժը

Մեծ թատրոնը, «ֆեյք» նախագահը և Սերժ Սարգսյանի վրեժը

Ապրիլ 10, 2018 10:50 Սերժ Սարգսյանի համար հոգեհարազատ է ամեն ապաքաղաքականը՝ «հավելումով», որ քաղաքականությամբ պետք է միայն ինքը զբաղվի:
Ինչպես Սերժ Սարգսյանը սրբացավ Գեղամյանի համար (տեսանյութ)

Ինչպես Սերժ Սարգսյանը սրբացավ Գեղամյանի համար (տեսանյութ)

Ապրիլ 09, 2018 19:50 Ֆեյք նախագահ նշանակված Արմեն Սարգսյանի երդման շոուից հետո երբեմնի ընդդիմադիր, շատ թունդ ընդդիմադիր Արտաշես Գեղամյանը հայտարարել է, որ այս օրը սուրբ է:
Մեգախոստումների և մեգաձախողումների 10-ամյակ

Մեգախոստումների և մեգաձախողումների 10-ամյակ

Ապրիլ 09, 2018 11:05 2030-ի և 2040-ի մասով Սերժ Սարգսյանի ասածները պետք է ընկալել որպես լրջագույն մարտահրավերներ: Կդիմանա՞ Հայաստանը: